9. Hukuk Dairesi 2025/6213 E. , 2025/7392 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/2303 E., 2025/1592 K. İLK DERECE MAHKEMESİ: Bursa 14. İş Mahkemesi SAYISI : 2022/12 E., 2023/295 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...Bakanlığına bağlı alt işveren firmalarda ... Merkez Komutanlığında aşçıbaşı olarak çalıştığını, çalışmasının davalı işveren tarafından haksız ve önelsiz olarak sona erdirildiğini, davalı işyerinde fazla çalışmasının bulunduğunu, hafta tatilleri ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını, son 2 aylık ücretinin eksik ödendiğini ileri sürerek ödenmeyen kıdem ve ihbar tazminatı ile ücret, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın ilgili şirketlere karşı açılması gerekirken usul ve kanuna aykırı olarak İdareye karşı açıldığını, davacının çalıştığı firmalar ile davalı arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunmadığını, alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının davalı Bakanlığın asıl işveren olduğu şirketlerde çalışmasının bulunduğu, davacının alacaklarından asıl işveren olarak davalının sorumlu olduğu gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ile alt işveren firma arasında yapılan sözleşme ve davacının yaptığı işin niteliği dikkate alındığında davalı ile alt işveren arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğu, dava konusu tazminatlardan davalının sorumlu olduğu, davalının husumete yönelik istinaf talebine itibar edilmediği, İlk Derece Mahkemesince hüküm fıkrasında harca karar verilmesine rağmen harç tahsil müzekkeresi yazılmamasının maddi hata niteliğinde olduğu gerekçeleriyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Davacının alacaklarınından davalının sorumlu olmadığını, 2. Davalının harçtan muaf olduğunun dikkate alınmamasının hatalı olduğunu ileri sürmüştür. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, davacının alacaklarından davalının sorumlu olup olmadığı ile harç konusundadır. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/1-(j) hükmünde genel bütçeye dâhil idarelerin bu Kanun'un (1) ve (3) sayılı Tarifeleri'ne giren bütün işlemlerinin harçtan muaf olacağı belirtilmiştir. Davalı Millî Savunma Bakanlığı harçtan muaf olduğu hâlde İlk Derece Mahkemesince bu husus gözetilmeksizin karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1. Davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 3. Davalı tarafın temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının "2-Harçlar Kanunu’na dayanarak çıkartılan 2023 yılı Harçlar Tarifesi’ne göre tespit olunan: 9.330,83 TL’den başlangıçta alınan: 2.396,33 TL peşin harcın mahsubu ile kalan: 6.934,50 TL harcın tamamının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına," şeklindeki (2) numaralı bendi çıkarılarak yerine "2-Davalı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına" bendinin yazılması, "4-Davacı tarafından yatırılan peşin harç: 80,70 TL, ıslah harcı: 2.315,63 TL, başvuru gideri: 92,20 TL, posta ve tebligat gideri: 212,60 TL, bilirkişi ücreti: 950,00 TL, tanık ücreti: 120,00 TL, talimat masrafı: 64,15 TL olmak üzere toplam: 3.835,28 TL yargılama giderinin tamamının davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine," şeklindeki (4) numaralı bendi çıkartılarak yerine “Davacı tarafından yapılan 80,70 TL peşin harç, 2.315,63 TL ıslah harcı ile 92,20 TL başvuru harcının talep hâlinde davacıya iadesine, davacı tarafından bilirkişi ücreti, posta, müzekkere ve tebligat vb. işlemler için harcanan 1.346,75 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine” bendinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 06.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.