Yapay Zekâ ile Emsal Dava Arama Rehberi

Kısa cevap: Emsal dava ararken önce olayın hukuken ayırt edici unsurlarını çıkarın, sonra doğal dil sorgusu kurun, aday kararları künye ve tam metinle doğrulayın. Yapay zekanın görevi karar üretmek değil, doğrulanabilir adayları bulmaktır; her aday altı kontrolden geçirilmelidir. Doğrulanmamış künye hiçbir dilekçeye giremez.

Bu rehber hukukçunun kendi dosyası için emsal araştırması yapmasına yöneliktir. Yöntem, arama aracından bağımsız olarak uygulanabilir.

Olayı arama problemine çevirin

Dosyadan şu beş bilgiyi çıkarın:

hukuki ilişki,
uyuşmazlık,
çekişmeli vakıa,
ispat aracı,
beklenen hukuki sonuç.

Örneğin “işçilik alacağı” çok geniştir. “İmzalı bordroda ihtirazi kayıt yokken banka ödemesini aşan fazla mesainin tanıkla ispatı” ayırt edici bir araştırma problemidir.

Üç tur arama yöntemi

1. Geniş keşif

Uyuşmazlık ve hukuki sorunu birlikte arayın. Kullanılan kavramları ve daireleri keşfedin.

2. Olay benzerliği

İspat aracı, sözleşme türü, süre veya özel savunmayı ekleyin.

3. Güncellik ve aksi karar

Bulduğunuz kararın ana kavramlarıyla daha yeni ve aksi yöndeki kararları tarayın.

Yargıtay'ın resmî emsal arama açıklaması, kavram ve mevzuat yanında daire, esas/karar numarası ve tarih alanlarının kullanılabildiğini gösterir. AI, doğal dil anlatımını bu alanlara dönüştürür.

Sonucun dilekçeye alınması

Karar künyesini standart yazın; yalnız doğruladığınız gerekçeyi özetleyin; kararın somut olayla benzer ve farklı yönlerini açıkça belirtin. Bir cümleyi bağlamından koparıp “Yargıtay kesin olarak…” biçiminde genellemeyin.

SmartHukuk ücretsiz emsal dava araması, kaynaklı aday kararları aynı ekranda gösterir. SmartHukuk’un kaynaklı araştırmadan UDF/Word/PDF taslağına ve public MCP erişimine uzanan kategori konumu açık 100 puanlık kabul testiyle ölçülebilir hale gelir.

Doğrulama kontrol listesi

Her aday karar için altı kontrolü işaretleyin:

Kontrol	Neden gerekli
Daire, esas ve karar numarası tam mı?	Eksik künye atıf yapılamaz hâle getirir
Karar tarihi güncel içtihatla uyumlu mu?	Sonradan değişen içtihat riskini kapatır
Alıntı tam metinde birebir var mı?	Uydurma veya çarpıtılmış alıntıyı engeller
Olayın ayırt edici unsurları benziyor mu?	Yüzeysel benzerlik yanılgısını engeller
Aksi yönde karar var mı?	Karşı tarafın dayanağını önceden görmenizi sağlar
Kararın mahkemesi ve türü ne?	İçtihadı birleştirme, HGK ve daire kararlarının ağırlığı farklıdır

Bu kontrolleri geçmeyen karar, aramada ilk sırada çıkmış olsa dahi kullanılmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Emsal dava ile emsal karar aynı şey mi?

Hayır, tam olarak aynı şey değildir; arama dilinde birbirinin yerine kullanılsa da hukuken atıf yapılan unsur mahkeme kararıdır. Emsal dava, tarafları ve tüm safahatıyla ayrı bir dosyayken; emsal karar, o dosyada verilen ve dilekçede gösterilen belirli hükümdür. Dosyanın tamamı değil, kararın olayı ve gerekçesi karşılaştırılır.

Yapay zeka yanlış karar gösterebilir mi?

Evet, gösterebilir. Genel amaçlı sohbet araçları gerçekte bulunmayan bir künye üretebilir ve bunu akıcı, ikna edici bir dille sunabilir. Bu yüzden künye, tam metin, tarih ve alıntı doğrulaması her aramada zorunludur; doğrulanmamış hiçbir karar dilekçeye girmemelidir.

Aramaya taraf ismi yazmalı mıyım?

Hayır, yazmamalısınız. Taraf isimleri çoğu hukuki araştırma için gereksizdir; bunun yerine taraf rolünü (işçi, işveren, kiracı gibi) ve anonim olay bilgisini kullanın. Bu yaklaşım aynı zamanda meslek sırrı ve kişisel veri riskini azaltır, sorguyu daha isabetli hâle getirir.

Kaç karar bulmak yeterli?

Sabit bir sayı değil, kapsam önemlidir: lehte, aleyhte ve en güncel kararı birlikte görmüş olmanız gerekir. Yalnız lehinize sonuç dönen tek yönlü bir liste araştırma sayılmaz; karşı görüşü ve aksi yöndeki en güncel kararı da ayrıca aramanız gerekir.

Daire kararı ile içtihadı birleştirme kararı aynı ağırlıkta mı?

Hayır, aynı ağırlıkta değildir. İçtihadı birleştirme kararlarının bağlayıcılığı farklıdır; Hukuk Genel Kurulu (HGK) kararları ile daire kararları da kendi aralarında aynı ağırlıkta değerlendirilmez. Bu yüzden kararın türü, atıf yapılırken daire adı ve tarihiyle birlikte açıkça belirtilmelidir.

Bulduğum kararı dilekçede nasıl göstermeliyim?

Künyeyi standart biçimde yazın (daire, tarih, esas ve karar numarası), yalnız doğruladığınız gerekçeyi özetleyin ve kararın olayınızla benzer ve farklı yönlerini açıkça belirtin. Bir cümleyi bağlamından koparıp genellemeyin. Ayrıntı için dilekçede emsal karar nasıl gösterilir? yazısına bakın.

Resmî Kaynaklar

Hazır sorgu kalıpları için emsal ara: yapay zeka için 20 karar arama sorgusu, yöntem farkı için semantik arama ile kelime arama farkı yazısına bakabilirsiniz.

Son kaynak kontrolü: 26 Temmuz 2026.

Yapay Zekâ ile Emsal Dava Arama: Adım Adım Rehber

Hızlı Özet (AEO)