10. Hukuk Dairesi 2025/5691 E. , 2025/12534 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/3434 E., 2025/468 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 33. İş Mahkemesi SAYISI : 2022/88 E., 2024/292 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı işyerinde 03.06.2003-31.01.2012 tarihleri arasında asgari ücretle kesintisiz çalıştığını, sigorta girişinin yapılmadığını, çalışmalarının Kuruma bildirilmediğini ileri sürerek davalı iş yerinde 03.06.2003-31.01.2012 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davalı şirkete ait iş yerinde 2007 yılı Eylül-Ekim aylarından itibaren temizlik işi için görevlendirildiğini, haftada 2 gün iş yerinin temizliğini yaptığını, hizmetinin 2009/Haziran tarihinde sona erdiğini, davalı iş yerinde Mart 2009 tarihinde yangın çıktığını, davacının yangından 2 ay sonra işten ayrıldığını, 2009/Haziran tarihinden itibaren iş yerinde hiçbir çalışmasının olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının 01.06.2007-31.01.2012 tarihleri arasında davalı işverenlik bünyesinde hizmet sözleşmesine dayalı olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili özetle, Zamanaşımı/hak düşürücü süre geçirilmiş olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, Dinlenen tanık anlatımlarında, davacının davalıya ait iş yerinde kesintisiz biçimde çalıştığının hiçbir kuşkuya ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde ispatlanamadığını, davacının müvekkili şirkete ait iş yerinde Haziran/2009 tarihinden itibaren hiçbir çalışması olmadığını, 06.02.2020 tarihli raporda, muhakeme safhasında toplanan tüm deliller değerlendirilerek 01.06.2007-31.01.2012 tarihleri arasında davacının haftada 2 gün, ayda 8 gün çalıştığı tespit edilmesine rağmen, bu rapora karşı itirazlarına itibar edilmediği gibi, rapor sonrası ilave bir araştırma yapılmadığı ve yeni bir delil de ileri sürülmediği halde, 01.06.2017-31.01.2012 tarihleri arasında, (raporda belirtildiği gibi ayda 8 gün değil) her ay 30 gün (sürekli olarak ) çalışıldığının tespitine karar verilmiş olmasının isabetsiz olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir. Fer'i Müdahil Kurum vekili özetle, Dava konusu ile ilgili Kurumca yapılan işlemlerde bir hata bulunmadığını, Kararın usul ve esasa aykırı olup bozulması gerektiğini ileri sürerek temyiz talebinde bulunmuştur. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. Eldeki davada, davacı 03.06.2003-31.01.2012 tarihleri arasında davalıya ait iş yerinde geçen hizmetlerinin tespitini talep etmiş, Mahkemece davacının 01.06.2007-31.01.2012 tarihleri arasında davalı işverenlik bünyesinde hizmet sözleşmesine dayalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmiş olup verilen karar eksik incelemeye dayalıdır. Mahkemece öncelikle, davayı aydınlatma görevi kapsamında davacıya bu dönemde kimlerle çalıştığı ve yaptığı işler sorulmalı, davacının çalışmasının tam ya da kısmi olup olmadığı araştırılmalı, tanıklar dinlenilmeli, kısmi çalışma söz konusu ise ayda kaç gün çalıştığı belirlenmeli, davacının çalışmaları hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya konulup deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir. Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,25.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.