Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2025/3819 E., 2025/5890 K. (22.09.2025) – Tazminat

8. Hukuk Dairesi 2025/3819 E. , 2025/5890 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2013/126 E., 2021/297 K. KARAR : Davanın kısmen kabulüne kısmen reddine Taraflar arasındaki (2/B) madde uygulamasının yok hükmünde olduğunun tespiti ile tapu iptali ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: K A R A R Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesinde; ... ilçesinde 1988 yılında ... numaralı Orman Kadastro Komisyonu tarafından yapılan, daha önce kesinleşen orman kadastrosunun aplikasyonu ve 6831 sayılı Kanun'un 3302 sayılı Kanun ile değişik (2/B) madde uygulama çalışmasında, bazı taşınmazların Kanun ve yönetmelik hükümlerine aykırı olarak Hazine lehine orman sınırları dışına çıkarıldığını, komisyon üyeleri hakkında 26.05.1994 tarihinde ... İl İdaresi Kurulu tarafından istenilen kovuşturma izninin zamanaşımı sebebiyle reddedildiğini, bunun üzerine komisyon üyeleri aleyhine tazminat davası açıldığını, ... 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1995/61 Esas ve 1996/242 Karar sayılı kararı ile tazminata mahkum edildiklerini, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini, ... numaralı komisyonun çalışmalarının yok hükmünde olduğu hususunda Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 1998/1529 - 248 sayılı ilâmının da emsal oluşturduğunu, ... Asliye Hukuk Mahkemesinde bu konuda açılmış olan davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine ilişkin kararın temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesi'nin 2004/7880 Esas ve 2004/9015 Karar sayılı ilamı ile orman kadastro komisyonu üyelerinin görevlerini kötüye kullanarak ya da kendilerine verilen görevlerin dışına çıkarak yaptıkları işlemler hukuk ve ceza davalarına konu olmuşsa bu işlemlerin yok hükmünde sayılacağından yönetim tarafından işlemin iptali için her zaman dava açılabilirse de davanın hasımsız görülemeyeceği gerekçesiyle kararın onandığını belirterek, ... numaralı Orman Kadastro Komisyonu tarafından yapılan orman dışına çıkarma işlemlerinin yok hükmünde olduğunun tespitine, ... Mahallesi 83... parsel sayılı taşınmazın tapusunun iptali ile orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesince; dosyaya getirtilen nüfus kayıtlarına göre tapu malikinin davanın açıldığı 25.02.2011 tarihinden önce 20.05.1946 tarihinde öldüğü ve 04.05.1978 gün ve 4/5 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince, ölü kişi aleyhine dava açılamayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar vermiş; hükmün, davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince; davanın tapu iptali ve tescil isteminin yanında ... nolu Orman Kadastro Komisyonu tarafından yapılan (2/B) uygulamasının yok hükmünde olduğunun tespiti istemiyle de açıldığı, buna göre, davanın bu bölümünün hem davalı Hazineyi hem de tapu malikini ilgilendirdiği, dolayısıyla tapu maliki ile Hazine arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğu, mecburî dava arkadaşları tarafından ya da onlar aleyhine açılan davaların tek olup ayrılamayacağı, davanın tüm davalılar huzuruyla görülmesi gerektiği, ayrıca sonradan yürürlüğe giren Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 124. maddesinde "tarafta iradî değişiklik" konusunun düzenlendiği gözetilerek davacı ... İdaresine, tapu malikinin mirasçılarını davaya dahil etmesi için önel verilmesi ve davanın esasının incelenmesi, oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gereğine değinilerek, hükmün bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak ve davacı ... İdaresi tarafından tapu kayıt maliki ... mirasçıları aleyhine açılan ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/9 Esas sayılı dosyasının eldeki dava ile birleştirilerek yapılan yargılama sonucunda; toplanan deliller ve bilirkişi incelemesi ile dava taşınmazın kısmen orman sınırlarında olduğunun tespit edildiği, tapu kaydı üzerinde kısmen orman sınırlarında olduğuna dair şerhin bulunduğu, orman kadastrosu ve (2/B) çalışmalarında usulsüzlükler tespit edildiği ve bu hususun Mahkeme kararları ile de sabit olduğu, bilirkişi incelemesi sonucunda alınan rapordan da anlaşılacağı üzere bilim ve fen bakımından orman sınırları içersinde yer almasının uygun olacağı, ormanların Anayasal güvence altında olduğu ve özel mülkiyete konu edilemeyeceği gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne, dava konusu 83... parsel sayılı taşınmazın 12.11.2021 havale tarihli ek bilirkişi raporundaki krokide (A) harfi ile gösterilen 443,80 metrekarelik bölümü yönünden ... numaralı komisyon tarafından yapılan ve 19.04.1989 tarihinde ilan edilerek kesinleşen (2/B) uygulamalarının yok hükmünde olduğunun tespitine, bu kısmın tapu kaydının iptaline, orman vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, taşınmazın (B) harfi ile gösterilen 49,20 metrekarelik bölümü hakkında açılan davanın reddine karar verilmiş; İlk Derece Mahkemesi kararı, davacı ... İdaresi vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava, ... numaralı Orman Kadastro Komisyonu tarafından yapılan (2/B) uygulamasının yok hükmünde olduğunun tespiti ile kesinleşen Orman Kadastrosu sınırları içinde kalan taşınmazın tapu kaydının iptali ve tescili istemine ilişkindir. Dosya kapsamında yapılan incelemede; dava konusu 83... parsel sayılı taşınmazın kayıt maliki ... mirasçısı ...'nun karar tarihinden önce 04.10.2021 tarihinde öldüğü, İlk Derece Mahkemesince adı geçen davalının tüm mirasçılarının usulüne uygun şekilde davaya katılımları sağlanmadan, savunma ve delilleri sorulmadan yargılamaya devam edilerek hüküm kurulduğu anlaşılmıştır. Oysa ki, taraf teşkilinin sağlanması dava şartlarından olup, bu koşul yerine getirilmedikçe davanın esasına girilerek hüküm kurulması hukuken mümkün bulunmamaktadır. Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince öncelikle, davacı ... İdaresi vekiline davasını, yargılama sırasında vefat ettiği anlaşılan davalı ... mirasçılarına yöneltmesi için süre ve imkan tanınmalı, bu şekilde taraf teşkilinin sağlanması halinde, mirasçılardan savunma ve delilleri sorulmalı, bildirdikleri takdirde delilleri toplanmalı ve bundan sonra işin esasına girilerek tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek oluşacak sonucuna göre bir karar verilmelidir. İlk Derece Mahkemesince bu husus gözetilmeksizin yöntemince taraf teşkili sağlanmadan esas hakkında hüküm kurulmuş olması isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacı ... İdaresi vekili ve davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, 1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 22.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.