6. Hukuk Dairesi 2025/243 E. , 2025/1036 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/850 E., 2024/1754 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Kütahya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2015/511 E., 2020/147 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin davalı ... Hizmet Binası inşaatı işinin ihalesini aldığını ve taraflar arasında 23.02.2011 tarihli 6.332.000,00 TL bedelli sözleşmenin imzalanarak 28.02.2011 tarihli tutanak ile yer tesliminin yapıldığını, müvekkili şirketin işleri tamamlayarak tesliminin yapıldığını, ancak yapım işinden dolayı müvekkili şirketin kesin hakediş alacağı, fazla yapılan imalat bedelleri, fiyat farkı ve yaklaşık maliyetin eksik gösterilmesi ve benzeri kalemlerden dolayı ödenmeyen toplam KDV dahil 1.374.592,93 TL'nin idarenin yaptığı kesin hakedişin müvekkiline tebliğ tarihi olan 10.04.2015 tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde belirtilen hususları kabul etmediklerini, yetki, görev, zamanaşımı, iş bölümü ve hukuki yarar itirazında bulunduklarını, sözleşmenin anahtar teslimi götürü bedel olduğunu, basiretli bir tacir gibi davranması gereken şirketin imalat süresini ve maliyetini bildiği ihale yöntemi ile yapılan ihalede düşük fiyat teklif edip, ihaleyi alması ve sonrasında bu durumdan bahisle alacak talebinde bulunmasının sözleşmeye uygun olmadığını, iyi niyetli davranmadığını, dış cepheye mekanik doğal taş kaplama yapılması hususunda taraflar arasında 10.10.2012 tarihli tutanak imzalandığını, tutanakta ek ücret talep edilmeyeceğinin kararlaştırıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 03.12.2020 tarihli kararı ile davacı tarafından sözleşme eki uygulama projelerinde blok taş olarak gösterilen dış duvarlarda, davalı idare tarafından yapılmış proje değişikliği nedeni ile onaylanan revize projeleri ve detaylarında mekanik sistem doğal taş kaplama imalatına geçildiği, bu değişiklik sırasında her ne kadar davacı tarafından 10.10.2012 tarihli tutanak imzalanmış ise de, tutanak içeriğinin davacı tarafından işin geldiği nokta dikkate alınarak işe devam edilebilmesi için imzalandığının kabulü ile mekanik sistem doğal taş kaplama imalatı ve doğal taş dış cephede bezeme, korniş, söve ve 10'luk bant yapılması imalatı bedelinin de, bilirkişi ek raporunda belirtilen ilave imalatlar bedeli içerisinde olduğu kabul edilerek davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 1.250.521,94 TL’nin dava tarihi olan 17.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 03.12.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 24.05.2022 tarihli kararı ile bilirkişi raporu ile dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler göre, 262.097,49 TL ilave iş bedeli, 191.808,73 TL kesin hak edişten eksik ödenen bedel, 208.625,63 TL fiyat farkı alacağı, 167.841,84 TL geçici kabul kesintileri olmak üzere davacının davalıdan 830.373,69 TL alacaklı olduğunun kabulü gerektiği, bilirkişi raporları ile mahkemenin takdirine bırakılan davalı idarenin proje değişikliği nedeniyle gerçekleştirilen dış duvarlarda yapılan doğal taş dış cephe mekanik kaplama yapımı ve doğal taş bezeme korniş söve ve 10'luk bant yapımı işine ilişkin (485.968,00 TL + 350.812,00 TL) alacak yönünden ise, ek maliyet getiren bu ödemeye yönelik taraflar arasında imzalanan sözleşmenin eki olan 10.10.2012 tarihli tutanak ile, yüklenici vekili İzzet Kalyoncu tarafından aynı konuda imzalanan taahhütname isimli belgede, davacı yüklenicinin mekanik sistem doğal taş kaplama imalatı nedeniyle ilave imalatların bedelinin talep edilmeyeceği kararlaştırıldığından davacının bu hususa yönelik alacak talebinin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurunun kabulü ile; davanın 830.373,69 TL alacağın dava tarihi itibariyle faizi ile birlikte kısmen kabulüne karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 24.05.2022 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarını reddedilerek, uyuşmazlığa konu sözleşmenin götürü bedelle yapıldığı, sözleşmenin 8. maddesinde sözleşmenin eklerinin sayıldığı, uygulama projesi ve teknik şartnamenin sözleşmenin eki niteliğinde olduğu ve uygulama projesinde 600 KW jeneratörün de yapılmasının öngörüldüğü ve jeneratörün özelliklerinin yazıldığı, bu nedenle yapılan bu imalâtın fazla imalât olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda kabul edilen 830.373,69 TL davacı alacağından 191.808,73 TL jeneratör bedeli mahsup edilmek suretiyle 638.564,96 TL alacak yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının fazla imalat yapmadığını, tüm iş kalemlerinin sözleşme kapsamında olduğunu beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.