4. Hukuk Dairesi 2022/12958 E. , 2025/8606 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi SAYISI : 2020/1496 E., 2022/1237 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirkete sigortalı ...'nin malik ve işleteni olduğu aracın 21.02.2018 tarihinde hasarlandığını, maddi hasarlı trafik kazası tutanağında da beyan edildiği üzere kazanın meydana gelmesinde müvekkiline atfedilebilir kusur bulunmadığını, aracın 16.10.2017/2018 vade tarihli ... nolu genişletilmiş kasko poliçesi ile davalıya sigortalı olduğunu, kaza akabinde hasarın tespiti amaçlı ekspertiz atandığını ve aracın tamir bedeli olarak Katma Değer Vergisi (KDV) dahil 164.596,98 TL tespit edildiğini, yapılan ekspertize rağmen davalının tamir bedelini ödemekten imtina ettiğini, davalı ... poliçe limitleri dahilinde hasarın tamamından sorumlu olduğu gibi KDV tutarının tamamındanda sorumlu olduğunu, hasar alan parçaların tespiti ile hasar bedelinin tespiti için ekspertiz raporu alınmak zorunda kalındığını ve bu rapor için 354,00 TL ekspertiz ücreti ödendiğini, müvekkilince davalı ... şirketine hasar ihbarı yapıldığını, davalı tarafça 23.02.2018 tarihinde hasar ekspertiz incelemesi yaptırılarak ... nolu hasar dosyası açıldığını, ancak açılan hasar dosyasının hiçbir gerekçe gösterilmeden reddedildiğini ve davanın açıldığı güne kadar taraflarınca herhangi bir ödeme yapılmadığını beyanla davanın kabulünü talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı sevk ve idaresindeki aracın müvekkili nezdinde genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olup geçirmiş olduğu kaza neticesinde, başvuruda bulunanın aracında meydana gelen maddi hasarın talep edildiğini, sürücü olduğunu iddia eden ... ile irtibata geçildiğini, olay yeri çalışması yapılmış sözlü ve yazılı beyanı alındığını, sürücünün iddiasında yer alan araç sahibi olarak gösterdiği öz amcası ... ile telefon görüşmesi yapıldığını, ...'ın sözlü beyanında aracın sahibi olmadığını arabayı uzaktan akrabası olan ... isimli kişiden birkaç günlüğüne emaneten istediğini, daha sonra yeğeni ...'a iş görüşmesi için verdiğini belirttiğini, maddi zarara uğradığı iddia edilen aracın hasar gören kısımlarının hasar boyutları ve niteliklerine göre onarım yöntemi belirlendiğini, söz konusu aracın zararına konu herhangi bir parça ve aksamının bulunmadığının görüldüğünü, boya işlemsiz ve mini onarımla giderilebilen basit kaporta, plastik tampon, plastik çamurluk ve diğer plastik parça onarımları, jant, lastik ve mekanik tüm parçalar, elektrik, elektronik, tüm hava yastıkları ile radyo/Cd/Navigasyon cihazları, cam, kilit, ve döşeme aksamlarındaki hasarlar için maddi zarar kapsamı dışında olduğunu, komisyon nezdinde de daha sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesi açısından dosyanın bağımsız ve tarafsız bir bilirkişiye gönderilip nesnel ve bilimsel veriler çerçevesinde bir maddi hasar raporu alınmasını talep ettiğini, davacı tarafın yargılama sonunda hükmolunacak tazminat bedeline ticari faiz işletilmesini talep ettiğini, ancak davacının bu talebinin de kabulü mümkün olmadığını, davaya konu alacağın haksız fiilden kaynaklandığını, davacıyla müvekkili arasında herhangi bir ticari iş ilişkisi de bulunmadığını, müvekkili nezdinde sigortalı olan aracın hususi olduğunu, bu sebeple ticari faiz işletilmesi talebinin mesnetsiz olduğunu beyanla davanın esastan reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... aracın kiralık olduğu gerekçesiyle davacıya ödeme yapmamış ise de TTK'nın 1409. maddesinde;"Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir." denildiği, davalı ... şirketinin cevap dilekçesinde; araştırma raporunda lüks aracın birkaç günlüğüne emaneten verilmesinin inandırıcı olmadığı, sigortalının araç kiralama işi yaptığı düşüncesiyle ödemeden kaçınıldığı, ancak davalı tarafın TTK'nın 1409. maddesinde ispat külfeti kendisinde olmasına rağmen davacının araç kiralama işiyle uğraştığını ispatlayamadığı, araçta meydana gelen hasarın kasko poliçesi kapsamında kaldığı, bilirkişi incelemesinde aracın pert total sınırı içerisinde kalmadığına ilişkin görüşü ve aracın değerinin dikkate alındığı, hasar miktarının KDV dahil 164.596,98 TL olduğu aracın pert total sınırı içinde kabul edilmediği gerekçesiyle davanın kabulü ile 9.750,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 08.03.2018 tarihinden, 154.846,98 TL'nin ıslah tarihi olan 15.10.2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... her ne kadar sigortalı aracın kiralama işinde kullanıldığı esnada kazanın meydana geldiğini iddia etse de; bu iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; araç sürücüsü ...'ın müvekkili şirkete vermiş olduğu yazılı beyanın yeterince araştırılmadığını, aralarındaki akrabalık ilişkisi ve aracın gerçekten kiralama işi için kullanılıp kullanılmadığının ... Bildirim Sistemin'den (KABİS) ve diğer çeşitli sistemler kullanılarak araştırması gerektiğini, sigortalı aracın taksi, ambulans,dolmuş, hatlı araç, uzun/kısa süreli kiralık araç, yarış arabaları, sürücü kursu aracı, test aracı olarak kullanılması durumunda, aksi poliçe üzerinde açıkça belirtilmediği ve gereken ek prim ödenmediği durumlarda, poliçenin hemen iptal edileceğini, söz konusu durumun bir hasar vukunda tespiti durumunda (yanma, çalınma dahil) her bir hasarda sigorta bedeli üzerinden %50 oranında tenzili muafiyet uygulanacağını belirtmiştir. C. Gerekçe Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Kasko Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu araç hasar talebine ilişkindir. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, alınan rapordaki tespitlerin oluşa uygun olması ve hasarın Daire içtihatlarına göre belirlenmesine göre karar usul ve kanuna uygun olup bir usulsüzlük bulunmadığından davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle, Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 27.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.