10. Hukuk Dairesi 2025/397 E. , 2025/6373 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2023/348 E., 2024/377 K. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı işyerinde 21.05.2008 – 05.11.2011 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sürelerde kesintisiz çalıştığının tespitini istemiştir. II.CEVAP 1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir. 2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir. III.İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesinin 12.09.2018 tarih ve 2016/151 - 2018/294 E.K. sayılı kararıyla; davanın kabulü ile davacının davalı ... ve ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait işyerinde hizmet akdine tabii olarak 21.05.2008 - 05.11.2011 tarihleri arasında sigorta primine esas kazancın alt sınırından kesintisiz çalıştığının tespitine, Kuruma bildirilen günlerin infazda nazara alınmasına karar verilmiştir. IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 05.01.2023 tarih ve 2019/1304 - 2023/20 E.K. sayılı kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, Daire kararı ile; "eldeki davada, davacı 21.05.2008 - 05.11.2011 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığını ileri sürmüş, Mahkemece, talep edilen tarihlerde davacının kesintisiz çalıştığı hüküm altına almışsa da, Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya elverişli değildir. Davacının, davalı işyerinde, 2011 yılında 1, 2, 3, 4, 9 ve 10. aylarda 15'er gün bildirimleri bulunduğu, dinlenen bordro tanıklarından ...'in işyerinde 'bir dönem kış aylarında ekip olarak ayda 15'er gün çalıştıklarını, ...'in davacının '6 aylık bir süreçte part time sözleşmesi' olduğunu beyan etmesi karşısında, Mahkemece gerektiğinde eski tanıklara başvurmak veya bu hususta yeniden tanık araştırması yapmak suretiyle çalışmanın kapsam ve süresi belirlenmeli, dinlenen tanık beyanları arasındaki çelişkiler giderilmeli ve tüm deliller toplandıktan sonra elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir." şeklindeki gerekçeyle hüküm bozulmuştur. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin 23.10.2024 tarih ve 2023/348 - 2024/377 E.K. sayılı kararı ile davanın ikinci defa takipsiz bırakılması nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı verildiğini belirterek, bozulmasını istemiştir. B. Değerlendirme ve Sonuç Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. İnceleme konusu eldeki davada, davacı, davalı şirkete ait işyerinde 21.05.2008 – 05.11.2011 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sürelerde kesintisiz çalıştığının tespitini istemiş, Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, davacı vekilinin 03.07.2024 tarihli celse için aynı tarihli dilekçeyle mazeretli sayılmasını ve yeni duruşma gün ve saatini UYAP sistemi üzerinden öğrenmesine karar verilmesini talep ettiği, davacı vekilinin mazeretinin kabulü ile duruşma gün ve saatinin UYAP üzerinden öğrenilmesi ile duruşmanın 23.10.2024 günü saat 11:05 bırakılmasına karar verildiği, Mahkemece, 23.10.2024 tarihli celsede duruşma saatinin üzerinden yaklaşık 1 saat geçmiş olmasına rağmen davacı vekilinin/asilin duruşmaya gelmediği, UYAP'tan yapılan incelemede herhangi bir mazeret dilekçesinin de sunulmadığı, dosya kapsamına göre, dava dosyasının 15.03.2017 tarihli celsesine davacı vekilinin katılmadığı ve taraflarca takip edilmeyen dosyanın 6100 sayılı HMK'nın 150/2. maddesi uyarınca işlemden kaldırıldığı, davacı vekilinin yenileme talebinde bulunması üzerine dosyanın kaldığı yerden devamına karar verildiği, bozma kararı sonrası yapılan yargılamada 23.10.2024 tarihli 3. celseye, davacı veya vekilinin katılmadığı, davalı ve feri müdahil SGK vekilinin katıldığı, davayı takip etmediklerini ikinci defa takip edilmediği için davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini beyan ettikleri, davanın basit yargılama usulüne tabi davalardan olduğu ve ikinci defa takipsiz bırakılmış olduğu anlaşıldığından, HMK'nın 320/4. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 320/4. bendi; "Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır" hükmünü içermektedir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “hukuki dinlenilme” başlıklı 27. maddesi, T.C. Anayasası’nın hak arama hürriyetini düzenleyen 36. maddesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin adil yargılanma hakkına ilişkin 6. maddesi nazara alındığında davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını mahkemenin açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini içeren bu hakkın ve yargılamanın aleniliği ilkelerinin gerçekleşmesinin en önemli aracı duruşma yapılmasıdır. Duruşma günü celseye katılma imkanı olmayan taraf buna ilişkin mazeretini bildirip, belgeleyerek, bildirim giderlerini de yatırarak duruşmanın ertelenmesini isteme olanağına sahiptir. O halde, HMK’nın 150. maddesi kapsamında duruşma tayin edilerek, usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan yalnız biri duruşmaya katılırsa gelmeyen tarafın geçerli mazeret gönderip göndermediği, gerekli masrafın karşılanıp karşılanmadığı incelenerek; gelen tarafın bu mazeret dilekçesine karşı beyanına göre, dosyanın işlemden kaldırılmasına ya da kaldırılmamasına karar verilecektir. Anılan hususların uygulanabilmesi için, her şeyden önce tarafların usulüne uygun davet edilmiş olmaları gerekmektedir. 6100 sayılı HMK'nın uygulama alanını, adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinde tutulacak kayıtlar ile yazı işleri hizmetlerinin yürütülmesi ve bu işlemlerde UYAP'ın kullanılmasına dair usul ve esasları düzenlemek amacıyla çıkartılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin 52. maddesi gereğince tebligat işlemleri 7201 sayılı Tebligat Kanun'u ile Tebligat Kanunu uyarınca çıkarılan yönetmeliklere göre fiziki ya da elektronik ortamda yapılacaktır. Elektronik tebligat usulünün düzenlendiği Tebligat Kanunu'nun 7/A maddesindeki düzenleme ve Elektronik Tebligat Yönetmeliği hükümleri de dahil olmak üzere, Tebligat Kanunu ve çıkarılan Tebligat yönetmeliği hükümleri incelendiğinde; duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesi usulünün uygulanabileceğine yönelik bir düzenlemeye yer verilmediği görülmektedir. Somut olayda; Mahkemece davacı vekilinin mazereti kabul edilerek duruşmanın 23.10.2024 tarihine bırakılmasına ve duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesine karar verildiği anlaşılmakta ise de; duruşma gününün tebliğ edilmediği anlaşıldığından davacı vekilinin duruşma gününden haberdar edilemediğinin kabulüyle; yeniden duruşma günü bildirilerek yargılamaya devam edilmesi gerekirken aksinin kabulü usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 22.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi. SUCCESS ADALET_SUCCESS İşlem başarıyla gerçekleştirildi! İşlem başarıyla gerçekleştirildi! ad1c296b72f0c3ef 25c72620c3b804bb