10. Hukuk Dairesi 2024/11746 E. , 2025/833 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi SAYISI : 2017/380 E., 2024/34 K. Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili ile davalı ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müdürlüklerinde işlem gören işvereni ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. olan işyeri sigortalılarından ...'ın 26.04.2006 tarihinde geçirdiği kaza sonucunda yaralandığını, Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü'ne göre %35,2 maluliyetinin tespit edildiğini, kaza sonrasında sigortalı için kurumlarınca 3.636,98 TL hastane masrafı sarf edildiğini, 78,00 TL yol ücreti olarak ödendiğini, istirahatli kaldığı sürede 756,00 TL geçici iş göremezlik ödeneği tediye edildiğini, iş kazası sonucunda sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalı ...'ın kendisine de 76.740,09 TL tutarında peşin sermaye değerli gelir bağlandığını, yapılan tüm ödemeler sonrasında kurumlarının toplam zararının 81.211,07 TL olduğunu, kaza sonrasında SGK Başkanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Müfettişi tarafından yapılan tahkikat sonucunda tanzim olunan rapor ile iş kazasının meydana gelmesinde işveren şirketin kusurlu bulunduğunu, raporda da açıklandığı üzere kaza olayının meydana gelmesinde işyerinde yeterli işçi sağlığı ve güvenliği sistemini kurmayan ve disiplini sağlayamayan işveren ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. ninin %40 oranında, kendisine görev olarak verilen çivi çakma tabancasının eskiyen koruyucunu kontrol edip değiştirmeyen marangozların ustabaşı ...'ın %10 oranında kusurlu bulunduğunu, iş kazası sonrasında Kurumlarınca yapılan masraflar ile bağlanan gelirin davalı işveren şirket ve diğer davalı ustabaşı 3. şahsa rücu etmeleri gerektiğini beyanla fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla Kurumlarınca rücuen tazminat talebine konu olan toplam 4.470,98 TL masrafın 1.117,75 TL sinin sarf ve ödeme tarihleri itibariyle, 76.740,09 TL gelirin 17.257,01 TL sinin 27.06.2008 onay tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; davacının davasını kabul etmediklerini, söz konusu olayda müvekkili davalı işveren atfı kabil herhangi bir kusurun olmadığını, olayın tamamen sigortalı işçinin deneyim ve tecrübesine rağmen dikkatsizliği nedeniyle gerçekleştiğini, müvekkilinin yapması gerektiği halde yapmadığı veya yapmaması gerektiği halde yaptığı bir davranışın bu olayın gerçekleşmesine katkısının olmadığını, kazalı işçinin yaralanması sırasında yapmakta olduğu aynı işi yapmakta olan 8 işçinin daha bulunduğunu malul sigortalı dışında 8 kişinin daha aynı işi ve her çalışma günü yüzlerce ve hatta binlerce kez yaptıklarını ve herhangi bir kazanın oluşmadığını, bu durumun işveren müvekkilinin işyerinde bu iş ile ilgili gerekli eğitimi verdiğinin, gerekli disiplin ve işyeri güvenliğini sağladığının açık kanıtını oluşturduğunu, olayda işveren kusurunun değil işçi kusuru ve kaçınılmazlık durumunun söz konusu olduğunu, davacının kendi elemanları tarafından tespit ile iddia edilmekte olan gerçeklerle bağdaşmayan kusur izafe ve iddiasını kabul etmediklerini, davacının sigortalının maluliyet oranını nitelemesini de gerçeklikten uzak ve kabul edilemez bulduklarını, işçinin halen dahi müvekkiline ait işyerinde ve daha önce ne iş yapmakta ise o işi yine aynı koşullarda yapıp sürdürdüğünü, davacının çalışma gücündeki kayıp anlamına gelen maluliyet yönünden eskisine oranla hiçbir değişiklik olmadığını, kazalının her zamanki işini aynı şartlar altında aynı ücretle sürdürdüğünü, sigortalılarının malul olduğunu davacının işbu davası ile öğrendiklerini, davacıda hiçbir maluliyetin gözlemlenmediğini, davacının sigortalının malul olduğu iddiasına dayandırarak gerçekleştirdiği harcama ve hesaplamaları da kabul etmediklerini, davacıya ödendiği veya yapıldığı bildirilen ödeme ve harcamaların fahiş ve abartılı olarak takdim edildiğini, istenmekte olan tazminat miktarını kabul etmediklerini, davacı tarafından tek taraflı ve gerçek olmayan isnat ve iddialarla dayandırılarak yüksek ve fahiş hesaplama ile istenmekte olan tazminat talebini kabul etmediklerini beyanla davanın reddini istemiştir. Davalı ... tarafından davaya cevap verilmemiştir.
III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 10.12.2014 tarihli kararı ile 1-Davanın kısmen kabul-kısmen reddi ile A.)Davacının ilk peşin sermaye değeri talebinin 16.406,94 TL. yönünden kısmen kabulü ile 16.406,94 TL. Ilk peşin sermaye değerinin, onay tarihi 27.06.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, B.) Davacının geçici işgörmezlik talebinin kabulü ile 250,20 TL. geçici iş görmezlik ödeneğinin ödeme tarihi 16.10.2006 tarihinden itibaren, 79,20 TL. geçici iş görmezlik ödeneğinin ödeme tarihi 17.11.2006 tarihinden itibaren 124,20 TL. geçici iş görmezlik ödeneğinin 26.02.2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, C.) Davacının yol ücreti talebinin kabulü ile 46.80 TL. yol ücretinin, ödeme tarihi 26.02.2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, D.) Davacının hastane gideri talebinin kabulü ile 9, 30 TL. hastane giderinin sarf tarihi 12.05.2006 tarihinden itibaren, 9,30 TL. hastane giderinin sarf tarihi 13.06.2006 tarihinden itibaren, 9,30 TL. hastane giderinin 15.08.2006 tarihinden itibaren, 1415,33 TL.hastane giderinin 01.09.2006 tarihinden itibaren, 536,25 TL. hastane giderinin 17.01.2007 tarihinden itibaren, 9,30 TL. hastane giderinin 23.02.2007 tarihinden itibaren, 9,30 TL. hastane giderinin 12.03.2007 tarihinden itibaren, 14,64 TL. hastane giderinin 09.01.2008 tarihinden itibaren, 9,30 TL. hastane giderinin 15.02.2008 tarihinden itiaren, 76,20 TL. hastane giderinin 04.03.2008 tarihinden itibaren, 21,60 TL. hastane giderinin 28.04.2008 tarihinden itibaren, 21,60 TL. hastane giderinin 15.07.2008 tarihinden itibaren, 9,30 TL. hastane giderinin 29.07.2008 tarihinden itibaren, 31,47 TL. hastane giderinin 29.07.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsili ile davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Mahkemenin 10.12.2014 tarihli kararının süresi içinde davacı ve davalı ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece; "...1-) 01.08.2011 tarihli kusur raporuna göre, kazalı ...'ın % 40 oranında, davalı ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic.A.Ş. % 60 oranında, diğer davalı ...'ın ise kusurunun olmadığı tespit edilmiş, iş müfettişi raporunda ise kazalı ...'ın % 50, davalı ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. % 40, ...'ın ise % 10 oranında kusurlu olduğu belirtilmiş olup kusur oranları yönünden mevcut çelişki giderilmeksizin hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır. Kusurun belirlenmesinde, mahkemece, öncelikle iş kazasının ne şekilde olduğu, dosya içeriğindeki tüm deliller takdir olunarak, varsa çelişki giderilerek belirlenmeli ve kabul edilen maddi olgular doğrultusunda, kusur oran ve aidiyeti konusunda bilirkişi incelemesine gidilmelidir. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği ile iş kazasının vuku bulduğu iş kolunda uzman bilirkişi heyetinden; kusur oran ve aidiyeti konusunda yeniden rapor alınarak, mevcut çelişki giderilerek varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır. 2-) Sigortalı ...'ın meslekte kazanma gücü kaybı oranı Kurumca % 35, 2. ATK 3. İhtisas Dairesi raporuna göre % 10.30 olarak belirlendiği gözetilerek, meslekte kazanma gücü kaybı oranının belirlenmesi yönünde Kurum ve sigortalıya karşı dava açmak üzere davalı işverene süre verilmeli ve sonucuna göre değerlendirme yapılmalıdır. 3-)Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 26. maddesi olup gerçek zarar hesabına gerek olmadığı, ilk peşin sermaye değerinin tazmin sorumlularının kusuruna isabet eden miktarla sınırlı şekilde hüküm kurulması gerektiği halde mahkemece yasal dayanak 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesi kabul edilip gerçek zararla sınırlı olarak hüküm kurulmuş olması yerinde görülmemiştir." gerekçeleriyle kararın bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile; a) 63.923,80 TL olarak hesaplanan ilk peşin sermaye değerli gelirden talep edilen 41.416,83 TL'nin onay tarihi 27.06.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, b) 250,20 TL. geçici iş görmezlik ödeneğinin 16.10.2006 ödeme tarihinden, 79,20 TL. geçici iş görmezlik ödeneğinin 17.11.2006 ödeme tarihinden 124,20 TL. geçici iş görmezlik ödeneğinin 26.02.2007 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, c) 46.80 TL. yol ücretinin, 26.02.2007 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, d) 9,30 TL. hastane giderinin 12.05.2006 sarf tarihinden, 9,30 TL hastane giderinin 13.06.2006 sarf tarihinden, 9,30 TL. hastane giderinin 15.08.2006 sarf tarihinden, 1415,33 TL hastane giderinin 01.09.2006 sarf tarihinden, 536,25 TL. hastane giderinin 17.01.2007 sarf tarihinden, 9,30 TL hastane giderinin 23.02.2007 sarf tarihinden, 9,30 TL. hastane giderinin 12.03.2007 sarf tarihinden, 14,64 TL hastane giderinin 09.01.2008 sarf tarihinden, 9,30 TL. hastane giderinin 15.02.2008 sarf tarihinden, 76,20 TL hastane giderinin 04.03.2008 sarf tarihinden, 21,60 TL. hastane giderinin 28.04.2008 sarf tarihinden, 21,60 TL. hastane giderinin 15.07.2008 sarf tarihinden, 9,30 TL. hastane giderinin 29.07.2008 sarf tarihinden, 31,47 TL. hastane giderinin 29.07.2008 sarf tarihinden itibaren olmak üzere işleyecek yasal faizleri ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; Kurumun tüm zararı yönünden kabul kararı verilmesi gerektiğini, davalıların meydana gelen iş kazasında tam ( %100 ) kusurlu olduklarını, sigortalı ...'a yüklenen %40 kusur oranının fahiş olduğunu, eksik ve hatalı kusur bilirkişisi raporu doğrultusunda karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan etmektedir. Davalı ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde; dava tarihindeki Peşin Sermaye Değeri oranı ile yeni oranın karıştırılması ve bu hususun göz ardı edilmesinin bozma nedeni olduğunu, davacı Kuruma daha önce ödeme yapıldığını, yaşanan kazada müvekkili şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, rücuen tazminat istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı vekili ile davalı ... Mermer ve Maden İşletmeleri Üretim İhr. ve Tic. A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, 20.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.