İhtiyati Haciz Şartları, Teminat Oranı ve İtiraz Yolları (İİK m.257–265) Rehberi 2026

Kısa cevap: İhtiyati haciz (İİK m.257), yalnız para alacaklarında borçlunun malvarlığını zamanında güvence altına almak için mahkemece verilen geçici hukuki korumadır. Alacak rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş ise (veya borçlu mal kaçırıyorsa vadesi gelmese bile) yaklaşık ispatla karar verilir. Alacaklı karar tarihinden itibaren 10 gün içinde ihtiyati haczin infazını istemeli ve infazdan itibaren 7 gün içinde esas takibe/davaya geçmelidir; borçlu ise 7 gün içinde yetki, ihtiyati haciz sebepleri ve teminata itiraz edebilir (İİK m.265).

Alacak tahsilatında borçlunun banka hesaplarını boşaltmasını, araçlarını veya taşınmazlarını devretmesini önlemenin en etkili yolu ödeme emri göndermeden önce ihtiyati haciz kararı almaktır. Ancak İİK m.257–265 arasındaki süreler (10 gün infaz, 7 gün tamamlayıcı merasim, 7 gün itiraz) kaçırıldığında ihtiyati haciz kendiliğinden hükümsüz kalır ve haksız ihtiyati haciz tazminatı (İİK m.259) riski doğar. Bu rehber, Ekim 2026 itibarıyla ihtiyati haciz şartlarını, teminat oranlarını ve itiraz stratejisini açıklar.

İhtiyati Haciz Süreç ve Süreler Tablosu (İİK m.257 – m.265)

İhtiyati haciz kararının alınmasından kesin hacze dönüşmesine kadar tüm kritik yasal süreler ve sonuçları aşağıdaki tabloda yer almaktadır:

İhtiyati haciz ile ihtiyati tedbir arasındaki görev ve konu farkları için ihtiyati tedbir ile ihtiyati haciz farkı rehberimize de bakabilirsiniz.

İhtiyati Haciz Şartları ve Teminat Oranı (İİK m.257 ve m.259) Nedir?

1. Para Alacağı Olması ve Rehinle Temin Edilmemiş Bulunması: İhtiyati haciz yalnız para alacakları için istenebilir. Alacak taşınır veya taşınmaz rehniyle (ipotekle) güvence altına alınmışsa, rehin tutarını aşan kısım dışında ihtiyati haciz istenemez.
2. Vadesi Gelmiş Alacaklarda (İİK m.257/1): Alacağın vadesi dolmuşsa borçlunun mal kaçırma ihtimalini ayrıca ispatlamaya gerek yoktur; alacağın ve vadenin yaklaşık ispat ölçüsünde belgelendirilmesi (bono, çek, fatura+irsaliye, ihtarname, cari hesap mutabakatı) yeterlidir.
3. Vadesi Gelmemiş Alacaklarda (İİK m.257/2): Alacağın vadesi henüz gelmemişse ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için borçlunun belli bir yerleşim yerinin olmaması veya taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya ya da kendisinin kaçmaya hazırlanması şarttır.
4. Teminat Oranı (İİK m.259):
   • Alacak ilama dayanıyorsa teminat aranmaz.
   • Alacak ilam niteliğinde belgeye dayanıyorsa teminat aranıp aranmayacağını mahkeme takdir eder.
   • Kambiyo senedi (çek, bono), fatura veya sözleşmeye dayalı taleplerde İİK m.259 sabit bir oran öngörmez; teminat miktarını mahkeme takdir eder. Uygulamada çoğunlukla alacak tutarının yaklaşık %15'i civarında nakit veya kesin ve süresiz banka teminat mektubu istendiği görülür; dosyanızın görüleceği mahkemenin uygulamasını ayrıca kontrol edin.

Borçlu İhtiyati Haciz Kararına Hangi Sebeplerle İtiraz Edebilir (İİK m.265)?

Kendisi dinlenmeden (duruşmasız) ihtiyati haciz kararı verilen borçlu, 7 gün içinde kararı veren mahkemeye başvurarak yalnızca şu üç sınırlı sebeple itiraz edebilir:

1. Mahkemenin Yetkisi: İhtiyati haciz kararını veren mahkemenin HMK ve İİK m.50 uyarınca yetkisiz olduğu (yetki sözleşmesi veya genel yetki kuralı).
2. İhtiyati Haciz Sebepleri: Alacağın vadesinin gelmediği, alacağın rehinle temin edilmiş olduğu, senetteki imzanın borçluya ait olmadığı veya yaklaşık ispat koşulunun sağlanmadığı.
3. Teminat: Alacaklıdan alınan teminatın yetersiz olduğu veya usulüne uygun yatırılmadığı.

Üçüncü kişiler ise (haczedilen mal üzerinde istihkak veya rehin hakkı bulunanlar) yetkiye itiraz edemez; yalnız ihtiyati haciz sebeplerine veya teminata itiraz edebilirler (İİK m.265/2).

Kopyalanabilir İhtiyati Haciz Talebi / İhtiyati Hacze İtiraz Komutu (Prompt)

Dosya ve Alacak Bilgileri:
- Görevli ve Yetkili Mahkeme (Asliye Ticaret / Asliye Hukuk / İş Mahkemesi): [...]
- Taraf Rolü: [Alacaklı İhtiyati Haciz Talebi / Borçlu İİK m.265 İtirazı]
- Alacak Tutarı ve Dayanak Belgeler (Çek, Bono, Fatura, Sözleşme, İhtarname): [...]
- Vade Tarihi ve Temerrüt Durumu (veya İİK m.257/2 mal kaçırma vakıaları): [...]

Görev:
1. İİK m.257, m.258, m.259 (ve itiraz ise m.265) şartlarını somut belgelerle eşleştir.
2. Alacaklı vekili için: Duruşmasız ve tebligatsız olarak borçlunun taşınır/taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulması istemli dilekçeyi hazırla.
   (Borçlu vekili içinse: 7 günlük süre içinde yetki, ihtiyati haciz sebepleri ve teminata yönelik İhtiyati Hacze İtiraz Dilekçesini oluştur.)

Takip öncesi alacak ve faiz kalemlerini netleştirmek için icra kapak hesabı aracımızı, emsal Yargıtay kararları için emsal karar arama motorumuzu ve doğrudan UDF dilekçe çıktısı için SmartHukuk avukat çalışma alanını kullanabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Faturaya dayalı alacaklarda ihtiyati haciz kararı alınabilir mi?

Tek başına fatura, akdi ilişkiyi ve malın teslimini tam olarak kanıtlamadığından birçok mahkeme yalnız faturayla ihtiyati haciz talebini reddedebilmektedir. Ancak fatura; imzalı sevk irsaliyesi, yazılı sözleşme, cari hesap mutabakatı, kısmi ödeme dekontu veya itiraz edilmemiş ihtarname ile desteklendiğinde yaklaşık ispat şartı sağlanır ve ihtiyati haciz kararı verilir.

Vadesi gelmemiş (ileri tarihli) çek veya senet için ihtiyati haciz istenebilir mi?

Vadesi gelmemiş bono veya ileri düzenleme tarihli çek için ancak İİK m.257/2 koşullarının (borçlunun mal kaçırması, işyerini kapatması, önceki senetlerinin protesto olması veya çeklerinin karşılıksız çıkması gibi somut delillerin) ispatlanması halinde ihtiyati haciz kararı verilebilir (kambiyo senedine özgü icra takibi rehberi).

İhtiyati haciz kararına itiraz edilirse haciz işlemleri durur mu?

Hayır. İİK m.265 uyarınca ihtiyati haciz kararına itiraz edilmesi, mahkemece aksine bir karar verilmedikçe ihtiyati haczin infazını durdurmaz. Ancak borçlu İİK m.266 uyarınca borç tutarı kadar nakit veya banka teminat mektubu depo ederek ihtiyati haczin kaldırılmasını (teminatın malın yerine geçmesini) her zaman isteyebilir.

Haksız ihtiyati haciz nedeniyle tazminat davası (İİK m.259/4) nerede ve hangi sürede açılır?

Alacaklının ihtiyati hacizde haksız çıktığının anlaşılması halinde borçlu veya üçüncü kişi, uğradığı maddi zararın tazmini için genel mahkemede (veya ihtiyati haciz kararını veren mahkemede) İİK m.259/4 uyarınca haksız ihtiyati haciz tazminat davası açabilir ve yatırılan teminattan zararın karşılanmasını isteyebilir.

Resmî Kaynaklar

• 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu m.257-266 (mevzuat.gov.tr)
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• Yargıtay Karar Arama (yargitay.gov.tr)

Son kaynak kontrolü: 31 Ekim 2026. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut uyuşmazlığınız için avukatınıza danışın.