7. Hukuk Dairesi 2024/5145 E. , 2025/3057 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1059 E., 2024/1220 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Sivas 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/484 E., 2022/240 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne, duruşma talebinin değerden reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil Köy sınırları içerisinde kalan ... kaynağında bulunan suyun ... tarafından dava dışı ... Ltd. Şti.'ne kiralandığını, davalı İdarenin tahsil ettiği kira bedelinin %15'inin yasa gereği kaynağın bulunduğu müvekkil Köye ödenmesi gerekirken bu bedelin ... Köyü Tüzel Kişiliğine ödediğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları da saklı kalmak koşulu ile şimdilik 30.000,00 TL alacağın ödemenin yapılması gerektiği tarihten işleyen faizi ile davalı İdareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP 1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davanın zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, dava konusu kaynak suyunun Sivas Valiliği İl Daimi Encümeninin 08.10.2003 tarihli ve 362 Karar sayılı kararı ile dava dışı ... Pazarlama Ltd. Şti'ne kiraya verildiğini, dava konusu ... su kaynağının davacı ... sınırları içerisinde bulunduğu iddia edilmiş ise de, su kaynağının dava dışı ... Köyü sınırları içerisinde bulunduğunu, bu nedenle elde edilen kira gelirinden yasada belirtilen oranda ... Köyü Tüzel Kişiliğine pay verildiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur. 2.Fer'i müdahil ... vekili ise müdahale dilekçesinden özetle; davacı ... tarafından dava konusu su kaynağının kendi sınırları içinde olduğu iddiası ile Sivas İdare Mahkemesinde açtıkları davanın 2007/465 Esas sayılı dosyası üzerinden görüldüğünü, mahkemece davanın reddine karar verildiğini ve bu kararın Danıştay tarafından onanarak kesinleştiğini, davacının iddiasının haklı olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 14.04.2022 tarihli ve 2021/484 Esas, 2022/240 Karar sayılı kararı ile "... davacı ... Kişiliğince kiralama işlemi nedeniyle elde edilen gelirden taraflarına pay verilmesi istemiyle İdare Mahkemesinde açtığı davanın, su kaynağının ... ve ... su kaynaklarının ... Köyü sınırları içerisinde kaldığı ve 06.02.2007 tarihli ve 834 Karar sayılı idare işlemide hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiğinin anlaşıldığı, bu kararın Danıştay 10. Dairesinin 2010/1794 Esas, 2014/5742 Karar sayılı ilamı ile onanarak kesinleştiği, İdare Mahkemesinin maddi vakıayı irdelemek ve tartışmak suretiyle vermiş olduğu kararın kuvvetli delil niteliğinde olduğu...davacı yanca bu delile karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında kesin delil olarak nitelendirilebilecek bir delil gösterilmediği, taşınmaz başında 06.06.2009 tarihinde yapılan ve alanında uzman bilirkişiler tarafından yapılan keşif sonrası alınan raporun idare mahkemesin tarafından hükme esas alındığı, taşınmazda 2009 yılından sonra köy sınırlarında deprem, heyalan vs gibi kayma olduğuna dair iddiada da bulunmadığı..." gerekçesiyle "...davanın reddine..." karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda (III) numaralı bentte belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 17.07.2024 tarihli ve 2024/1059 Esas, 2024/1220 Karar sayılı kararı ile "...Dairenin geri çevirme kararı ile Suşehri Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/21 Esas-2016/204 Karar sayılı dosyasının, Sivas İdare Mahkemesinin 2007/465 Esas-2009/1073 Karar sayılı dosyasının, Sivas İl Özel İdaresinin 15.02.2021 tarihli yazısı ve bu yazıya Sivas Kadastro Müdürlüğünce verilen 11.03.2021 tarihli cevabi yazılarının dosya arasına alındığı... davacının delil olarak dayandığı Suşehri Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/21 Esas sayılı dosyası incelendiğinde, ... Köyü tarafından ... ada ... ve ... parsel sayılı taşınmaz kayıtlarının iptali ile ... parsel sayılı taşınmazın köy tüzel kişiliği adına mezarlık olarak, ... parselin ise köylerinin orta malı olarak tapuya tesciline karar verilmesinin talep edildiğinin anlaşıldığı, İdare Mahkemesi kararında dava konusu su kaynağının ... sınırları içerisinde kaldığının belirtildiği anlaşılmakla, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı..." gerekçesiyle istinaf başvurusunun "...esastan reddine...." karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde dava dilekçesinde yer alan nedenleri tekrar ederek; 1. İdare mahkemesince aldırılan bilirkişi raporunda belirtilen sınırların sabit sınır niteliğinde olmadığını ve yöreyi iyi bilen tarafsız mahalli bilirkişilerce sınır noktalarının açıklığa kavuşturulması gerektiğini, 2.Keşif yapılarak ve bildirilecek tanıkların dinlenmesi suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerekirken Mahkemece eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, 3. Delil olarak bildirilen Suşehri Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/21 Esas, 2016/204 Karar sayılı dosyanın incelenmediğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dava, 167 sayılı Yeraltı Suları Hakkındaki Kanun'un 4. maddesi gereğince çıkarılan suyun, İl Özel İdaresince dava dışı şirkete kiraya verilmesi sonucu tahsil edilen kira gelirinden payına düşen kısmın tahsili istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,17.06.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.