11. Hukuk Dairesi 2025/479 E. , 2025/5556 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1417 Esas, 2024/1879 Karar HÜKÜM : Başvurunun esastan reddi İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/646 E., 2023/268 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARAR
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket adına kayıtlı taşınmaz üzerinde dava dışı önceki malik ... Petrol Ltd. Şti. tarafından 13.07.2007 tarihinde 800.000,00 TL bedelle davalı şirket (Eski unvanı ....) lehine ipotek tesis edildiğini, anılan taşınmazın 03.03.2016 tarihinde müvekkili tarafından satın alındığını, müvekkilinin, bizzat borçlu olmayan üçüncü şahıs konumunda olup borçtan şahsen sorumluluğunun bulunmadığını, ancak anılan ipoteğin kaldırılması amacıyla davalı şirket ile görüşmeler yapıldığını ve müvekkilinin, dava konusu ipotek nedeniyle daha fazla mağdur olmamak adına ipotek bedelinin tamamını davalıya ödediğini, davalıya ödeme yapılmış olmakla birlikte davalının dava dışı ipotek borçlusu ... Petrol Ltd. Şti.'den alacaklı olup olmadığı hususunun bilinmediğini, müvekkili şirket tarafından ipoteğe konu tutarın ödenmiş olması nedeniyle ipoteğin kaldırılması için davalı tarafa talepte bulunulduğunu; ancak davalı tarafından herhangi bir işlem yapılmadığını ileri sürerek Kocaeli ili ... ilçesi ... mahallesi 1377 ada 46 parsel nolu taşınmaz üzerinde davalı şirket (Eski unvanı ....) lehine konulan 800.000,00 TL bedelli ipoteğin fekkine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu taşınmaz üzerinde tesis edilen ipotek bedeli davacı tarafça da belirtildiği üzere ödenmiş olup, bu husus ve ipoteğin terkin talebinin taraflarınca kabul edildiğini ve müvekkili şirket tarafından söz konusu ipoteğin 12.01.2023 tarihinde terkin edildiğini, konusuz kalan işbu davada karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin, yurt içinde ... markası altında petrol ürünlerinin satış ve dağıtımını bizzat ve sözleşmeli bayiler vasıtasıyla yaptığını, bu amaçla müvekkili şirketin, ... Petrol Day. Tüketim Malları Elek. Gıda Zirai İlaç Madencilik Tur.Teks. İnş. Oto. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. ile; 01.10.2007 tarihinde Akaryakıt İstasyonu İşletme Sözleşmesi, 19.12.2007 tarihinde Ek Protokol, 28.06.2007 tarihinde Sözleşme imzalandığını, davalı şirketin, imzalanan sözleşmelere aykırı davranarak ... 3. Noterliğinin 11.10.2010 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile haksız ve geçersiz nedenlerle sözleşmeleri feshettiğini bildirdiğini, işbu fesih sonrasında taraflarınca cezai şart, kar mahrumiyeti, ecrimisil, sebepsiz zenginleşme, cari alacak hususlarındaki hak ve alacakları için dava ve icra takipleri ikame edildiğini, ikame edilen davaların müvekkili şirket yönünden lehe olacak şekilde karara bağlandığını ve akabinde ilamlı takipler açıldığını, dava konusu ipoteğin de dava dışı ... Petrol’ün müvekkili şirkete karşı her türlü hukuki sebepten kaynaklanan borçlarının teminatı olarak verildiğini, hâlihazırda da dava dışı ... Petrol’ün müvekkili şirkete olan borçlarının ipotek bedelinin üzerinde olduğunu savunarak fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydı ile; henüz ilk celse gelmeden, ön inceleme aşaması bitmeden ve deliller toplanmadan davanın taraflarınca kabul edilerek ipoteğin terkin edilmiş olması nedeni ile konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar verilmesini, davacı tarafından işbu davanın haksız ve kötü niyetli şekilde ikame edilmiş olması ve müvekkili şirket tarafından işbu davanın açılmasına sebebiyet verilmemiş olması nedeni ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı şirket adına kayıtlı taşınmaz üzerinde dava dışı önceki malik ... Petrol Ltd. Şti. tarafından 13.07.2007 tarihinde 800.000,00 TL bedelle davalı şirket (Eski unvanı ....) lehine ipotek tesis edildiği, taşınmazın 03.03.2016 tarihinde davacı şirket tarafından satın alındığı, davalı şirket tarafından ipoteğin dava tarihinden sonra 12.01.2023 tarihinde terkin edildiği, davalı taraf davanın açılmasına sebebiyet vermediğini iddia etmiş ise de, davacının ipotek bedelini 07.12.2022 tarihinde ödediği, ipoteğin ise 12.01.2023 tarihinde terkin edildiği, davalı taraf henüz müzakere aşamasında iken bu davanın açıldığını terkin vekaletnamesi için taraflarına bilgi iletilmeksizin davanın açıldığını beyan etmiş ise de, terkin vekaletnamesi için davacının herhangi bir bilgi vermemesine rağmen, ipoteğin terkin işlemlerinin yapıldığı, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 883.maddesinde "alacak sona erince ipotekli taşınmazın malikinin, alacaklıdan ipoteği terkin ettirmesini isteyebileceği" düzenlenmiş olmakla, ipoteğin dava açıldıktan sonra terkin edilmesi sebebi ile, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 333/1. maddesine göre davanın konusuz kalması sebebiyle, davanın esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderinin takdir edilmesi gerektiği gerekçesiyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, davacının dava konusu taşınmaz üzerindeki üst sınır ipotek bedelini 07.12.2022 tarihinde ödediğinin tarafların kabulünde olduğu, TMK'nın 883.maddesine göre, alacak sona erince ipotekli taşınmaz malikinin, alacaklıdan ipoteği terkin ettirmesini isteyebileceği, eldeki olayda da, davacının borcu ödedikten sonra ipotek fek talebini davalıya ilettiği, tarafların bu hususta görüşmelerde bulunduklarının davalının beyanlarından anlaşıldığı, bu halde davacı tarafın, ipotek bedelini ödeyip, ipoteğin fekki talebini davalıya ilettiği, davacının talebi doğrultusunda ipoteği fek etme sorumluluğunun davalıda olduğu, ödeme tarihi olan 07.12.2022 tarihinden dava tarihi olan 21.12.2022 tarihine kadar ipoteğin davalı tarafından fek edilmediği, ipoteğin dava açıldıktan sonra 12.01.2023 tarihinde, davalı tarafından fek edildiği, bu şekilde davalının eldeki davanın açılmasına sebebiyet verdiği, HMK'nın 331.maddesi düzenlemesine göre davalının yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmasının yerinde olduğu, davanın konusuz kalmasının ön inceleme duruşmasından önce olması nedeniyle hükmedilen harçların 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 22.maddesine ve hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6.maddesine de uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, ipoteğin fekki istemine ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 22.09.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. SUCCESS ADALET_SUCCESS İşlem başarıyla gerçekleştirildi! İşlem başarıyla gerçekleştirildi! 8ac1b9291b93ebf8 26cb11f165ac8b8b