11. Hukuk Dairesi 2025/3478 E. , 2025/6073 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi SAYISI : 2017/1930 Esas, 2018/1580 Karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2014/1197 E., 2017/19 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 10.11.2020 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı ... vekili Av. ...., davalı .... vekili Av. ..., davalı ...vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü. KARAR
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin Toplu Konut İdaresi Başkanlığından (TOKİ) İzmir'de hastane işi aldığını, bu kapsamda alüminyum işlerinin yapılması konusunda davalı ... San. ve Tic. A.Ş. ile 17.01.2014 tarihli taşeronluk sözleşmesi imzalandığını, toplam tutarı 900.000,00 TL olan dava konusu avans çeklerini davalı taşerona verdiğini, davalı taşeronun çalışmaya başladıktan çok kısa bir süre sonra işyerini terk ettiğini, bu hususun TOKİ kontrol mühendisinin de imzasının bulunduğu tutanakla saptandığını, 07.03.2014 tarihinde ihtar çekilerek sözleşmenin feshedildiğini, davalının avans olarak aldığı çeklerin bedelsiz kaldığını, çeklerin 5 tanesinin diğer davalılara ciro edildiğini, davalı bankalara yapılan ciroların rehin cirosu hükmünde olduğunu, bedelsizlik iddiasının bankalara karşı da ileri sürülebileceğini, davalı ... şirketinin de çekleri kötüniyetle iktisap ettiğini, iktisap öncesi müvekkilinden teyit almadığını, buna karşı da bedelsizlik iddialarının ileri sürülebileceğini ileri sürerek müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP 1.Davalı ... Faktoring A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin dava konusu çeki 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'nun (6361 sayılı Kanun) 9/2 hükmüne uygun iktisap ettiğini, aynı Kanunun 9/3 hükmü uyarınca davacının dava konusu defileri müvekkiline karşı ileri süremeyeceğini, müvekkilinin kötüniyetli olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. 2.Davalı banka vekilleri cevap dilekçelerinde; davanın reddini istemişlerdir. 3.Davalı ... A.Ş., davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... A.Ş.'nin davacı ile imzaladığı sözleşmeye aykırı davranarak edimini yerine getirmediği, bu nedenle çeklerin bedelsiz kaldığı, davalı ... şirketi yönünden de ciro edilen çekin ... A.Ş. tarafından temlik cirosu ile faktoring şirketine ciro edildiği, toplanan delil ve belgelerden davalı ... şirketinin dava konusu çeki faktoring mevzuatı uyarınca gerekli ve yeterli dayanak belgelere dayalı ve 6361 sayılı Kanun'un 9/2 hükmüne uygun olarak iktisap ettiği, anılan Kanun'un 9/3 hükmü uyarınca davacının ... A.Ş.'ye karşı ileri sürebileceği şahsi bedelsizlik defini davalı ... şirketine karşı ileri süremeyeceği gerekçesiyle davalı ... A.Ş. yönünden davanın kabulüne, diğer davalılar yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... Faktoring A.Ş.'ye ciro edilen çeke ilişkin olarak faktoring şirketinin 6361 sayılı Kanun'un 9/2 hükmü çerçevesinde davalı ... A.Ş. tarafından düzenlenen 06.02.2014 tarihli 110.962,86 TL bedelli faturanın alacağı tevsik edici belge olarak sunulduğu; ancak bu faturanın davacı defterlerinde kayıtlı olup olmadığı ve faturaya konu malların davacıya teslim edildiğine ilişkin bir sevk irsaliyesi olup olmadığı davalı hususlarının ... Faktoring A.Ş.'nin sunduğu belgelerden anlaşılmadığı, asıl borcu doğuran sözleşmeye konu işin davalı ... A.Ş. tarafından yerine getirilmediği, davalı ... şirketinin 6361 sayılı Kanun'un 9/2 hükmü çerçevesinde dava konusu çeki gerekli ve yeterli dayanak belgelerle iktisap ettiğinin kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davalı ... A.Ş. yönünden davacının istinaf başvurusu bulunmadığından bu davalıya ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararının aynen korunmasına, davacının istinaf başvurusunun davalı .... ve ... Bank A.Ş. yönünden esastan reddine, davacının ... Faktoring A.Ş. hakkındaki istinaf talebinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının anılan şirket yönünden kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davalı ... A.Ş. ve ... Faktoring A.Ş. yönünden davanın kabulüne, davalı ...Ş. ve .... A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm, ... Faktoring A.Ş. vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava; menfi tespit istemine ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir. VI.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ... Faktoring A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 09.10.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.