10. Hukuk Dairesi 2024/9302 E. , 2025/8983 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1521 E., 2024/1255 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 9. İş Mahkemesi SAYISI : 2022/291 E., 2024/14 K. Taraflar arasındaki prim teşvik hükümlerinden yararlandırılmaması ve prim borcu tahakkukuna ilişkin Kurum işlemlerinin iptali davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından şirket çalışanları ..., ..., ..., ..., ... ve ...’un işe giriş tarihlerinin geç bildirildiği ve 2019/06-07-08-09 dönemlerine ilişkin kazançlarının Kuruma eksik bildirildiğinden bahisle 05.11.2019 tarih ve .. sayılı idari para cezası kesildiği, para cezasına karşı 26.12.2019 tarihinde davacı şirket tarafından yazılı itirazda bulunulduğu ancak yazılı itirazlarının, 2020/7 Esas ve 2020/7 Karar numaralı 30.01.2020 tarihli "İdari Para Cezası İtiraz Komisyonu Kararı" ile reddedildiği ve bu kararın taraflarına 24.02.2020 tarihinde tebliğ edildiği, davacı şirketin davalı idari Kurum nezdinde yararlanmakta olduğu prim teşviğinin de davalı Kurum tarafından iptaline karar verildiği, prim teşviği iptali kararına sebebiyet veren idari para cezasının hukuka aykırı olduğu, şirketlerinde hiçbir sigortasız çalışan ve eksik kazanç bildirilen sigortalılarının bulunmadığı, bahse konu idari para cezalarıyla ilgili Antalya 4. İdare Mahkemesi'nde 2020/352 Esas sayılı dosya ile dava ikame edildiği, bu davanın bekletici mesele yapılmasını istedikleri iddiasıyla davacı şirkete ait iş yerindeki 6 çalışana ilişkin işe giriş ve iş yeri bildirgelerinin süresinde verilmemesi sebebiyle ve 2019/06-07-08-09 dönemlerine ilişkin asıl ve ek niteliğindeki aylık prim ve hizmet belgelerinin süresinde Kuruma verilmediğinden bahisle, şirketin faydalandığı sigorta prim teşviğinin iptali ve bu sebeple davalı kurumca 2.241,89-TL borç tahakkuk ettirilmesi işlemlerinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II.CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumca yapılan işlemin hukuka uygun olduğu, davacı tarafından Antalya 4. İdare Mahkemesinde 2020/352 Esas sayılı ve Antalya 1. İdare Mahkemesinde 2020/330 Esas, 2020/329 Esas sayılı davaların ikame edildiği, bu dosyaların bekletici mesele yapılmasını talep ettikleri, 5510 sayılı Kanun'un 59. maddesinde "Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir." hükmünün yer aldığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III.İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararla; davacının, 2019 yılında bildirimsiz sigortalı çalıştırdığının sabit olduğu, Konya Bölge İdare Mahkmesi 4. İdari Dava Dairesinin kararında ... ve ...'in sonradan verdikleri dilekçelerinde işe girişlerinin 20.09.2019 olduğu ve denetmenin yoklama tutanağındaki tarihin hatalı olduğu yönündeki beyanları gözetilmeksizin hüküm kurulmasında hukuki isabet bulmadığı belirtilmiş ise de; adı geçen sigortalıların, tanık olarak verdikleri beyanlarda işe girişlerinin, denetmen raporundaki tarihden de önce olduğunu beyan etmeleri karşısında söz konusu 6 sigortalının işe ne zaman girdikleri kesin giriş tarihlerinin tespitine gerek olmaksızın bu sigortalıların denetimin yapıldığı 25.09.2019 tarihi itibarıyla işyerinde bildirimsiz çalıştıkları sabit olmakla, davacının Geçici 78. maddede 2019 yılı Ücret Prim Desteğinden yararlanması mümkün olmadığı, bu nedenlerle Geçici 78/3. madde gereği davacının 2019 yılında yararlandığı 2019/01, 02, 03, 04, 05, 06, 07 ve 08. dönem için 2.010,00 TL'nin kurumca yersiz ödeme olarak değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. IV.İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V.TEMYİZ A.Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava istinaf dilekçelerini tekrarla cezaya dayanak olacak herhangi bir tutanağın şirket yetkililerince imzalanmadığı, şirket aleyhinde işe geç girildiğinden yahut kazancın eksik bildirildiği yönünde herhangi bir şikayetin bulunmadığı ve herhangi bir bilginin de şirket yetkililerine ulaşmadığı, idari para cezasının dayanağının bulunmadığı, şirket hakkında herhangi bir incelemenin yapılmadığı, yasal defter ve belgelerin istenmediği iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, prim teşvik hükümlerinden yararlandırılmaması ve prim borcu tahakkukuna ilişkin Kurum işlemlerinin iptaline ilişkindir. 1.Eldeki davada, davalı Kurumca yapılan tespit nedeniyle sigortalı olduğu kabul edilen dava dışı 6 sigortalı hakkında fark prim tahakkuku ve çalışmaya ilişkin bordro ve belge istemi yanında, 5510 sayılı Kanun'un kapsamında prim teşvik indirimlerinden faydalandırılmamaya ilişkin Kurum işlemlerinin iptali istenmiştir. 2.Öncelikle belirtilmelidir ki, davaya konu uyuşmazlığın dava dışı sigortalının çalışmalarının varlığı noktasında toplandığı dikkate alındığında, günlerinin eksik bildirildiği iddia edilen sigortalıların da davada taraf olmasında hukuki yararının olduğu anlaşıldığından, davanın sadece Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı hakkında yürütülüp sonuçlandırılması isabetsizdir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 14.12.2011 günlü 2011/21-632 E;, 2011/784 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere dava sonucunda verilecek karar, günlerinin eksik bildirildiği iddia edilen sigortalının da hak alanını ilgilendirdiğinden, davacı tarafa harcı da yatırılmak suretiyle yöntemince söz konusu sigortalıların davaya 6100 sayılı Kanun'un 124. maddesi uyarınca katılımının sağlanması (davanın teşmil edilmesi) için süre verilmesi, anılan sigortalının gösterdiği deliller de toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, mahkemece, belirtilen eksiklik giderilmeden ve pasif ehliyet yönü halledilmeden yargılamanın sürdürülmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. 3.Öte yandan; davacının dava konusu işlem ile bu kapsamda tahakkuk ettirilen idari para cezasının iptali istemiyle açtığı idari davalara ait dosyaların aslı veya aslı temin edilemiyorsa onaylı ve okunaklı örnekleri dosyaya getirtilmelidir. Ayrıca, davacının dava konusu edilen dönemden önce ve sonra yararlandığı prim teşvikleri ile dava konusu işlemden önce teşvik uygulaması kapsamında herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığı; hangi kanun kapsamında ve hangi dönemlere ilişkin prim teşviklerinin iptal edildiği; bu kapsamda hangi dönemler için davacı tarafından ya da re'sen ek bildirge ve bordro düzenlendiği hususlarının da davalı Kurumdan sorulması suretiyle tespit edilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede, davacı hakkında tesis edilen Kurum işleminin dayanağının sigortasız işçi çalıştırılmasına ilişkin yapılan tespit olduğu gözetilmeli; Kurumun anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde işlem yapmadığının anlaşılması halinde ise davanın esasına girilerek, davacının prim teşvik şartlarını taşıyıp taşımadığı müfredat kartlarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Ayrıca, fiili çalışmanın varlığı ile davacı hakkında sigortasız işçi çalıştırma iddiası etraflıca irdelenmeli ve toplanacak deliller doğrultusunda karar verilmelidir. 4. Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme neticesinde yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine, 27.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi. SUCCESS ADALET_SUCCESS İşlem başarıyla gerçekleştirildi! İşlem başarıyla gerçekleştirildi! 6d394f84a3b198f7 7290ddcacd967dd7