10. Hukuk Dairesi 2024/13353 E. , 2025/1057 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/2321 E., 2024/451 K İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. İş Mahkemesi SAYISI : 2017/180 E., 2022/361 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı apartman bünyesinde 01.01.2000 tarihinden, hizmet akdinin apartman yönetimince sonlandırıldığı 12.05.2017 tarihine kadar ilk beş ay maaşlı olarak sonrasında ise kendisine tahsis edilen apartmana ait müştemilatta konaklama ve fatura giderlerinin ödenmesi karşılığında kapıcı olarak görev yaptığını, faturaların aylık ortalama 450 TL civarında olduğunu, bu sürede sigorta bildiriminin yapılmadığını belirterek, davacının Kuruma bildirilmeyen, primleri yatırılmamış olan 01.01.2000-12.05.2017 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP Davalı Apartman Yönetimi Yöneticisi cevap dilekçesinde özetle; 2000 yılı Ocak ayında imzalanan sözleşme ve sigorta kayıtlarına göre, davacının değil, eşi olan ... 01.02.2000 tarihinde kapıcı olarak işe başladığını, apartmana ait müştemilata yerleştiklerini, 30.04.2000 tarihinde işten çıkışının yapıldığını ve tüm yasal haklarının kendisine ödendiğini, ancak çekilen ihtarnamelere rağmen müştemilatı boşaltmadıklarını, davacının eşinin kendi öz kızını taciz ettiği ve gidecek başka bir yeri olmadığını beyan etmesi ve Ankara 1. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinde görülen dava sonucu davacının eşi ... ceza aldığının öğrenilmesi üzerine iyiniyetli olarak 01.04.2002 tarihinde dönemin apartman yöneticisi tarafından davacı ile kira kontratı imzalandığını, o dönemlerde doğalgaz kombi sistemine geçilmesi nedeniyle kapıcıya ihtiyaç da bulunmadığını, davacının ise 2002 yılının sonlarında kendi isteğiyle çıktığını, 01.03.2012 yılında gelen davacının bu sefer çöpleri toplama karşılığında söz konusu müştemilata oturduğunu, apartmanda 9 daire olduğunu, 2'sinin boş olduğunu, çevrede kapıcısı olan hiçbir apartman bulunmadığını, apartmanda temizlik, bakım- onarım giderleri için dışarıdan birilerinin tutularak ücreti karşılığında makbuz kesilerek apartman işlerinin yaptırıldığını, davacının dava konusu apartman dışında 6 ayrı apartmanın çöplerini de topladığını beyanla, davanın reddini talep etmiştir. Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; talebin haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile toplanan deliller ve dosya kapsamında davacının davalı apartmanda 01.01.2000-12.05.2017 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespiti talebi ile iş bu davayı açtığı, SGK kayıtları incelendiğinde davalı iş yerinin 01.05.1995 tarihinde kanun kapsamına alındığı, 30.04.2000 tarihinde kanun kapsamından çıkarıldığı, 200/1 dönem bordrosuna göre davacının eşi ... isimli kişinin sigortasının bulunduğu, davacı adına 5510 sayılı Kanun'un 4. maddesinin birinci fıkrasının A, B ve C bentleri kapsamında sigorta tescil kaydının bulunmadığı, işe giriş bildirgesine göre ...'in 01.02.2000 tarihinde ... Caddesi No:17 adresinde bulunan davalı apartmanda işe girdiği, 30.04.2000 tarihinde düzenlenen ibraname başlıklı yazı ile ...'in kapıcı olarak çalıştığı 01.02.2000-30.04.2000 tarihleri arası dönemdeki haklarının tamamını aldığını, apartmanı ibra ettiğini beyan ettiği apartman sakinlerinden ...'ün 26.09.2000 tarihinde Dikmen karakol amirliğinde verdiği ifadesinde halen görevde olan ...'in apartman sakinlerinden topladığı aidatları yöneticiye vermemesi ve hiçbir hizmet almamaları nedeni ile şikayetçi olduğu, apartmanın Temmuz 2000- Eylül 2001 dönemi faaliyet raporunun 13. maddesine göre kapıcının sözleşme hükümlerine aykırı davranması nedeni ile işgal ettiği kapıcı dairesinin tahliyesi için tebligat çıkarıldığı, ancak tebligatın alınmaması nedeni ile iade edildiği, 2016, 2017 ve 2012 tarihli makbuzlar incelendiğinde ağaç budama, çim biçme, elektrik tamir ve kazan dairesine bakımı gibi işler nedeni ile makbuzlar düzenlenmiş olduğu, Apartman Yönetimi ile davacı arasında 01.04.2002 tarihli kira sözleşmesi ile aylık 70,00 TL karşılığında 01.03.2012 tarihli kira sözleşmesi ile aylık 150,00 TL karşısında sözleşme düzenlendiği, davacının başka apartmanların temizliğini yaptığına, çöplerini topladığına ilişkin fotoğrafların sunulduğu, apartman karar defteri ve işletme defterinin dosyaya sunulduğu, Çankaya Emniyet Müdürlüğünün yazı cevabında davalı apartmanın 2 kod 4 kat olarak yapıldığı, apartmanda 9 daire, 5 dükkan, 15 ağaçlık otopark, ön ve arkada olmak üzere 2 bahçenin bulunduğu, dairelerin kombi ile ısındığı, ... Telekom A.Ş.'nin cevabi yazısı ile ... numaralı sabit telefon aboneliğinin 04.05.2006 tesis tarihi itibari ile ... Sokak No:17 Kapıcı dairesindeki ... adına kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, dosyada dinlenen tanıkların beyanlarında davacıyı kapıcılık yaparken, çöp dökerken gördüklerini ifade ettikleri, davalı Apartman Yönetimi tarafından davacının kira karşılığı apartmana ait müştemilatta oturmasına izin verildiği beyan edilmiş ise de işletme defterinde ve karar defterinde davacıdan kira alındığına ilişkin herhangi bir kayda rastlanmadığı, dava konusu edilen dönemde dışarıdan kapıcılık hizmeti alındığına ilişkinde herhangi bir kayıt bulunmadığı gibi dosyaya sunulan makbuzların kapıcılık hizmetinden çok apartmanı ilgilendiren teknik konulara ilişkin olduğu, tüm bu hususlar birlikte değerlendirdiğinde davacının haftanın bir kaç günü çöpleri aldığı ve apartman temizliği yaptığı, bu şartlar altında tam gün çalışmasının mümkün olmadığı, her ne kadar 01.01.2000 tarihinden itibaren çalışmaya başlandığı iddia edilmiş ise de belirtilen tarihlerde davacının eşi ile kapıcılık sözleşmesinin yapıldığı, ... Telekom A.Ş.'nin yazı cevabı incelendiğinde davacı adına sabit telefon aboneliğinin 04.05.2006 tesis tarihi itibari ile yapıldığı ve davacının davalı apartmanda 04.05.2006-12.05.2017 tarihleri arasında ayda 5 gün asgari ücret ile çalıştığı yönünden mahkemede kanaat oluşmuş, davanın kısmen kabulüne davacının davalı iş yerinde 04.05.2006-12.05.2017 tarihleri arasında ayda 5 gün asgari ücret ile çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili, kararın hukuka ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin her sabah servis yaptığı, kazan yakma çöp topllama ve temizlik işleri yaptığını, Mahkemece ayda 5 gün hizmet tespit edilmesinin hatalı olduğunu, davacının çalışmaya 2000 yılında, Mahkeme eksik inceleme ve hatalı değerlendirme sonucunda davanın kısmen reddine karar verildiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, yanlı tanık beyanlarının dikkate alındığını belirterek bozulmasını istemiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili, kararın hatalı olduğunu, yetersiz ve eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, maddi ve hukuki olgular göz ardı edildiğini belirterek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir. 1.Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre fer'i müdahil Kurum vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir. Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; 2.Hizmet tespitine ilişkin talebin yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçiş hükümlerini içeren Geçici 7. maddesi gereğince 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır. 3.İnceleme konusu eldeki davada, davalı iş yerinin 01.05.1995 tarihinde Kanun kapsamına alındığı, 30.04.2000 tarihinde Kanun kapsamından çıkarıldığı, 2000/1 dönem bordrosuna göre davacının eşi ...'in bu iş yerinden bildiriminin bulunduğu, işe giriş bildirgesine göre ...'in 01.02.2000 tarihinde ... Caddesi No:17 adresinde bulunan davalı apartmanda işe girdiği, 30.04.2000 tarihinde düzenlenen ibraname başlıklı yazı ile ...'in kapıcı olarak çalıştığı 01.02.2000-30.04.2000 tarihleri arası dönemdeki haklarının tamamını aldığına ilişkin ibraname bulunduğu, davacı adına sigorta tescil kaydının bulunmadığı, davalı apartmanın 2 kod ve 4 katlı olduğu, apartmanda 9 daire ve 5 dükkan bulunduğu, apartman yönetimi ile davacı arasında 01.04.2002 tarihli kira sözleşmesinin bulunduğu, davacının 01.01.2000-12.05.2017 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespitini talep ettiği Mahkemece yapılan yargılama sonucunda hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne, davacının 04.05.2006-12.05.2017 tarihleri arasında çalıştığına dair karar verildiği ancak hükmün eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğu tespit edilmiştir. 4.Dosya kapsamından, davacının eşinin davalı Apartman Yönetimi ile arasındaki hizmet akdinin 30.04.2000 tarihinde sona erdiği, Apartman Yönetimi ile davacı arasında 01.04.2002 tarihli kira sözleşmesinin bulunduğu anlaşılmakla davacının çalışmaya başladığı tarihin bu hususlar da gözetilerek belirlenmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle, 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, 3. Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 23.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi. SUCCESS ADALET_SUCCESS İşlem başarıyla gerçekleştirildi! İşlem başarıyla gerçekleştirildi! f3837a60429d0661 7a4c33c27638728d