6. Hukuk Dairesi 2023/3994 E. , 2025/717 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/1917 E., 2023/1445 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 25. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2017/418 E., 2021/47 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 25.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen günde davacı asil ... ve vekili Avukat... ile davalı vekili Avukat ...'un gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı arsa sahibinin dava dışı yüklenici şirket ile yaptığı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesince kendisine düşecek bağımsız bölümlerden A1 blok 5 no.lu bağımsız bölümü 04.01.2013 tarihli satış sözleşmesi ile müvekkiline sattığını, inşaat bittikten sonra tapu devrini yapmaktan kaçındığını ileri sürerek, dava konusu bağımsız bölümün tapu iptali ve tesciline mümkün olmazsa şimdilik 10.000,00 TL’nin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıdan para almadığını, davacıya kendine düşen dairelerden birini verme vaadinde bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında imzalanan 04.01.2013 tarihli harici sözleşmenin resmi şekilde yapılmadığından geçersiz olduğu, geçersiz sözleşmelerde, akdin geçersizliği sebebiyle her iki tarafın verdiğini geri alacağı, davacının harici satış nedeniyle davalı tarafa ödediği 300.000,00 TL’nin dava tarihi itibariyle ulaştığı alım gücü değerinin 509.322,59 TL olduğu, taşınmazın güncel karşılığının istenemeyeceği, ayrıca davacının da dava dilekçesindeki terditli talebinin denkleştirici adalet ilkesine göre bedel iadesi olduğundan bu bedelin denkleştirici adalet ilkesine göre tazmini gerektiği, temlikte bulunanın arsa sahibi olduğu dikkate alındığından adi yazılı sözleşmenin geçerli olmadığı gerekçesiyle tapu iptal ve tescil talebinin reddine, tazminat talebinin kısmen kabulü ile 509.322,59 TL’nin tahsiline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; a. Davalının yasal sürede cevap dilekçesi sunmadığını, b.Taraflar kardeş olduğundan güven ilişkisine dayalı olarak devir sözleşmesinin resmi şekilde yapılmamış olmasında gerçek iradelere üstünlük tanınması gerektiğini, c. Sözleşmenin yükleniciden alınacak hisse için alacağın temliki olduğunu ve adi yazılı şekilde yapılmasının yeterli olduğunu, d.Taşınmazın tasarrufunun davalı tarafından müvekkiline bırakıldığını, devrin fiilen gerçekleşmesi halinde geçerli olduğunu, resmi şekil itirazının hakkın kötüye kullanılması ve dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, e. Tapu iptal ve tescil talebi kabul edilmez ise hali hazırda dava konusu yerin değeri 7.000.000,00 TL olduğundan en az bu bedelin ödenmesi gerektiğini, aksi halde davalının sebepsiz zenginleşeceğini, f.Davalının aynı zamanda inşaat al sat işi ile uğraşmakla müvekkiline sattığı dairenin yüklenici sıfatıyla sattığı daire olduğunu beyan etmektedir. 2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; a.Müvekkilinin yurtdışında yaşadığını tebligatın usulsüz olup, cevap ve delillerinin değerlendirilmediğini, b. Davacının dava değerini iki kez belirlemesinin usule aykırı olduğunu, c.Davacı ile tanık olarak dinlenilen yüklenicinin birlikte hareket ederek müvekkilini hataya düşürdüklerini, d.Kabul anlamına gelmemekle birlikte sadece elden ödediği miktarı talep edebileceğini, e. Sözleşmeye göre yapılan ödemelerden 120.000,00 TL’nin yükleniciye arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince ödendiği iddia edilmiş ise de, müvekkili ile yüklenici arasında yapılan sözleşmede müvekkilinin yükleniciye ödeyeceği bir meblağ bulunmadığını, ödemenin yüklenici şirket hesabında bulunduğunda dair delil olmadığını, f. Ödeme şirket hesabında değilse bu durumda da davacı ve ... müvekkili yanılttığından sözleşmenin geçersiz olacağını, g. Ödemelere dair dosyada geçerli delil olmadığını, miktar itibariyle şahitle ispatının da mümkün olmadığını beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, adi yazılı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesine dayalı olarak tapu iptal ve tescil mümkün olmazsa tazminat istemine ilişkindir. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar,tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, 30.09.1988 tarih ve 1987/2 E.,1988/2 K. sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı yüklenici temlikinde geçerli olup, arsa sahibinden taşınmaz satın alan davacı açısından alacağın temliki hükümlerinin uygulanamayacağı ve dava tarihi itibariyle denkleştirici adalet ilkesi gereği hesaplanan bedele hükmedilmesi de yerinde olduğundan davacı vekilinin, taraflar arasında imzalanan sözleşmede ödemelerin yapılmış olduğu belirtildiğinden davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle ; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin taraflardan karşılıklı alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan taraflara karşılıklı olarak verilmesine, Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz edenlere yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.