4. Hukuk Dairesi 2023/8102 E. , 2025/3585 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2023/344 E., 2023/377 K. İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 03.06.2020 tarihinde davacının yolcu olduğu ve davalı ... tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan motosikletin karıştığı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davalı ... şirketine yapılan başvuruya olumlu yanıt verilmediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 10,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 10,00 TL geçici bakıcı gideri, 4.000,00 TL belgelendirilemeyen tedavi gideri olmak üzere toplam 8.020,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 410.000,00 TL, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 8.415,92 TL, geçici bakıcı gideri talebini 5.886,00 TL olarak ıslah etmiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri taleplerinin belirsiz alacak davasına konu edilemeyeceğini, maluliyet yönetmeliğine uygun maluliyet raporu ile sigorta şirketine başvuru yapılmadığından talebin dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı ve belgelendirilemeyen tedavi gideri taleplerinin sigorta şirketinin sorumluluğunda olmadığını, hesaplama yapılacak ise TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini, sigortalı araç sürücüsüne atfedilen kusuru kabul etmediklerini, sürücünün kazanın oluşumunu engellemek için gerekli tedbirleri aldığını, yolcu davacının kask ve koruyucu ekipman kullanmadığından müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılması gerektiğini, aleyhe hüküm kurulacak olması halinde davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi' ne (AAÜT) göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, 5.211,96 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 4.708,80 TL geçici bakıcı gideri, 3.200,00 TL belgelendirilemeyen tedavi gideri, 404.788,04 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 417.908,80 TL tazminatın 11.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz başvurusunda bulunulması üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; itirazın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; poliçe limitinin 410.000,00 TL olduğunu, kabul edilen sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri ve belgelendirilemeyen tedavi gideri toplamının ise 417.908.80 TL olduğunu, poliçe limitinin aşıldığını, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri ve tedavi giderinin de sürekli iş göremezlik tazminatı ile aynı teminattan karşılanması gerektiğini, sigorta şirketine usulüne uygun maluliyet raporu ile başvuru yapılmadığından talebin usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun yürürlükteki Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediğini, yetkili sağlık kuruluşundan alınmadığını, maluliyet belirlenmesi nedenlerinden birinin de hipertrofik skar doku olduğunu ve bu dokunun vücudun %1-9'unu kapsar boyutta olmadığını, maluliyet oranının Adli Tıp Kurumu (ATK) raporu ile belirlenmesi gerektiğini, hesaplamanın TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, davacı işsiz olduğundan geçici iş göremezlik tazminatının reddi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri talebinin belirsiz alacak davasına konu edilemeyeceğini, sigorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı giderinden sorumlu olmadığını, geçici bakıcı giderinin net asgari ücretten hesaplanması gerektiğini, kusura itiraz ettiklerini, sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, kazayı önlemek için gerekli tüm tedbirleri aldığını, davacının kask takmaması sebebiyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, bakiye ömrün hesap tarihi itibariyle tespit edilmesinin hatalı olduğunu, taraflar arasında uzlaşma olup olmadığının araştırılması gerektiğini, bakıcı gideri hesaplanırken hastanede kalınan sürenin dışlanması gerektiğini, SGK' dan gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılması gerektiğini, hatır indirimi yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin hatalı belirlendiğini belirterek kararı temyiz etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, davalı ... tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan ve malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı ve belgelendirilemeyen tedavi gideri talebine ilişkindir. 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 87 nci maddesinin birinci fıkrası yollamasıyla 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 51 inci maddesi uyarınca hatır için karşılıksız yolcu taşıma veya aracı kullandırmada genel hükümlere göre tazminattan uygun bir indirim yapılması, doktrinde ve Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiştir. Hatır için yolcu taşıma veya aracı kullandırmadan söz edebilmek için, ölen veya yaralananın bir menfaat karşılığı olmaksızın taşınması veya aracın kullanılması, diğer bir deyişle taşıma veya kullanmada ölen veya yaralananın menfaatinin bulunması gerekir. Bu nedenle taşıma veya kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir menfaatinin bulunması hâlinde hatır taşımasından söz edilemez. Bu bakımdan hatır ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma veya kullanmanın kimin menfaatine olduğunun belirlenmesi önemlidir. Taşıma veya kullandırma, ekonomik yarar için olabileceği gibi ortak toplumsal değerler nedeniyle de olabilir. Ancak yakın akrabaların ve eşin taşınmasında bir menfaatten söz edilemeyeceği için hatır için taşımadan da bahsedilemez. Hâkim, gerekçesini kararında tartışmak ve nedenlerini göstermek koşuluyla tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda da değildir. Somut olayda; davalı vekilince başvuruya cevap ve itiraz dilekçelerinde hatır için taşıma def’inde bulunulmuştur. Davacının, davalı şirkete sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğu ve sürücü ile arkadaş oldukları sabit olup davacının taşıma için arkadaşına ücret ödemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu kabul edilmelidir. Bu durumun aksi ispat edilemediğinden davalı ... şirketinin süresinde yapılan hatır için taşıma savunmasına itibar edilerek TBK’nın 51 inci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
VI. KARAR 1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,03.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.