10. Hukuk Dairesi 2025/5234 E. , 2025/11944 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/3376 E., 2024/3459 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Isparta 1. İş Mahkemesi SAYISI : 2023/344 E., 2024/330 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının dava dışı .... ile Burdur Aile Mahkemesinin 2022/387 Esas numaralı dosyasının 22.06.2022 tarihli 2022/459 Sayılı kararıyla anlaşmalı olarak boşandığını, davacının ... babası ...’den dolayı ölüm aylığı almakta iken 20.03.2023 tarihli Isparta Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün bildirimiyle aylığın iptal edildiğini öğrendiğini, davacının bunun üzerine 18.04.2023 tarih, 70856182 sayılı talep ile ... babasından dolayı aylık bağlanması talebinde bulunmuş olsa da 20.05.2023 tarihinde kendisine cevaben "aylığınız 28.02.2023 tarih ve 2023/413350/08 sayılı denetim raporuna istinaden boşandığınız eşinizle birlikte yaşadığınızın tespiti dolayısıyla iptal edildiği anlaşılmıştır." denilmesiyle davacıya, yapılan inceleme neticesinde muvazaalı boşanmadan ötürü aylığının kesildiğinin bildirildiğini, davacının kesinlikle muvazaalı bir boşanma gerçekleştirmediğini, boşandıktan sonra da eski eşi ile fiili bir birliktelik yaşamadığını belirterek davalı Kurum tarafından tesis edilen, davacının ölüm aylığının kesilmesine ve davacı adına borç tahakkuk edilmesine dair işlemin iptalini, davacının davalı Kuruma borçlu bulunmadığının tespitini, davacının davalı Kurumca kesilen ölüm aylığının kesildiği tarihten itibaren faizi ile birlikte davalı Kurumdan tahsilini ve kesilen aylığın yeniden bağlanmasını talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurum kayıtlarına göre davacının babası ...' den dolayı yetim aylığı alma talebinde bulunan davacının eşi ....'den Burdur Aile Mahkemesinin 2022/459 esas sayılı dosyası ile anlaşmalı olarak boşandığı ve boşanma kararının kesinleşmesi ile 3/1381238 tahsis numarası ile yetim aylığı bağlandığını, daha sonra Kurum tarafından 28.02.2023 tarih ve 2023/413350/08 denetim raporu ile davacının durumunun denetmenler tarafından araştırıldığını ve davacının boşandığı eski eşi ile birlikte yaşadığının tespit edildiğini, davacıya Kurum tarafından bağlanan yetim maaşının kesilmesine karar verildiğini, davacının muvazaalı boşanma ile Kuruma başvuru yaptığını ve kendisine maaş bağlanmasını sağladığını, ancak gerçek bir boşanma olmadığından yapılan araştırma neticesinde de kendisinin boşandığı eski eşi ile yine birlikte yaşadığının Kurum tarafından tespit edildiğini, Kurumun denetmenlerince düzenlenen rapora göre davacının boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşadığının tespit edilmesi üzerine de davacının aylığının kesildiğini beyanla davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile anlaşmalı olarak boşandığı eşinin boşanma tarihinden sonra denetime konu dönemde dahi beraber yaşadıkları yönündeki denetmen tespitinin yerinde olduğu değerlendirilerek davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme yapıldığını, boşanmanın muvazaalı olup olmadığının tespiti için tanık beyanlarının yanında, boşanılan eşin elektrik, su, telefon aboneliklerinin hangi adreste kimin adına tesis edildiğinin saptanması, resmi ve özel kurum ve kuruluşlara verilen belgelerde yer alan adreslerin tespitinin yapılması ve yine tarafların kayıtlı olduğu adreslerde kapsamlı olarak jandarma komutanlığı araştırması yapılması gerektiğini beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, boşandığı eşiyle birlikte yaşamadığını belirterek yetim aylığının kesilmesine ilişkin olarak tesis edilen işlemin iptali ile yeniden yetim aylığı bağlanması istemine ilişkindir. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Temyiz yoluna başvuru harcı ve aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 17.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.