10. Hukuk Dairesi 2025/3918 E. , 2025/7656 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2024/176 E., 2025/12 K. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının TOKİ konutlarında ikamet ettiğini, davalı Kurumca davacıya prim borcu olduğundan bahisle ödeme emri tebliğ edildiğini, ancak davacının borcun muhatabı olmadığını, zira söz konusu konutların Toplu Konut idaresince yapılmış konutlar olduğunu ve TOKİ tarafından emlak konutları site yönetimi tarafından yönetildiğini, yakın zamana kadar bu şekilde yönetildiğini, davacının apartmanında herhangi bir yönetim kurulu ve yönetici olmadığı gibi başka apartmanlarda da yönetimin olmadığını, yöneticinin tespit edilmediğini belirterek ödeme emrinin iptalini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurum kayıtlarının tetkikinde ... sicil no.lu dosyada işlem gören ... toplu konutları ...-... blokları yöneticiliği ile ilgili müdürlükçe denetmen raporuna istinaden resen tahakkuk eden borçların yönetim adına yönetici sıfatıyla aynı zamanda kat maliki sıfatıyla davacıya tebliğ edildiğini, davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açılmasının gerektiğini, 5510 sayılı Kanun'un 88/20. maddesine göre davacının ... Toplu Konutları ...-... blokları yöneticiliği ve diğer sorumlular ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun söz konusu olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 17.01.2023 tarihli kararı ile dava konusu ödeme emirlerinin davacıya 09.12.2019 tarihinde tebliğ edildiği, ödeme emirlerine süresi içeresinde itiraz edilmediği, davanın da süresinde açılmadığı kanaatiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 17.01.2023 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 07.07.2023 tarihli kararı ile Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, 2019/26951-26952 sayılı takip dosyasında, prim borcu ve işsizlik sigorta primine ilişkin davacıya gönderilen ödeme emrinin 09.12.2019 tarihinde tebliğ edildiği, bunun üzerine 30.12.2019 tarihinde davanın açıldığı, tebliğ tarihi nazara alındığında davanın süresinde açılmadığı anlaşılmakla, İlk Derece Mahkemesinin bu yöndeki değerlendirmesinde isabetsizlik bulunmadığı kanaatine varılmakla hakkında istinaf başvurusunda bulunulan İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 07.07.2023 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, davanın ödeme emrinin iptali ile borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, Mahkemece ödeme emirlerine karşı süresi içeresinde dava açılmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verildiği, ancak uyuşmazlık konusu ödeme emirlerinde yer alan borçların davacıya yönetim adına yönetici sıfatıyla, aynı zamanda kat maliki sıfatıyla tebliğ edildiği anlaşılmış olup, davaya konu ... Toplu Konutları ...-... Blokları Yöneticiliği ile ilgili denetmen raporuna istinaden resen tahakkuk eden borçlarından dolayı davacının üçüncü kişi konumunda olduğu, hal böyle olunca eldeki davanın menfi tespit davası olarak kabulü ile yargılama yapılması gerektiği gözetilmeksizin yazılı gerekçelerle davanın reddi yönündeki hüküm tesisi isabetsiz bulunarak bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davada hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeni ile reddine karar verilmelmesi gerekmekte iken davanın konusuz kalması ve Kurum lehine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Kurumun dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi borçlu davacı tarafça ödemelerin dava açıldıktan sonra yapıldığını beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı Kurum tarafından davacıya tebliğ edilen 2 adet ödeme emrindeki borcun davacıya ait olup olmadığı, ödeme emrinin iptali gerekip gerekmediği hususlarına ilişkindir. 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Karar başlığında davalı olarak gösterilen ..., Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına bağlı taşra teşkilat birimi olduğu, tüzel kişiliği ve taraf ehliyeti bulunmadığı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinin b bendine göre hükmün “tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile varsa kanunî temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adresleri” yönünde tanımlanan unsurları taşıması gerektiği anlaşılmakla tüzel kişiliği ve taraf ehliyeti bulunmayan SGK Afyonkarahisar İl Müdürlüğünün davalı olarak yazılmış olması, usul ve yasaya aykırıdır. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1.Davalı Kurum vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2.Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesinin karar başlığında yer alan, davalı kısmında yazılı “ ...” sözcükleri silinerek yerine, davalı “Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı” sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 07.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.