10. Hukuk Dairesi 2025/2839 E. , 2025/8219 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2021/125 E., 2024/603 K. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili ve davalılar ... Sigorta A.Ş ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle; Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğü, İzmir İl Sigorta Müdürlüğünde 2,1411,01,1068285,35,26 dosyada işlem gören iş yeri sigortalıları 23.10.2008 tarihinde davalılardan ... ve idaresindeki özel otomobil ... plakalı araç ile diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki işçi servisi ... aracın karışmış trafik-iş kazası sonucu maddi hasarlı, yaralanmalı ve ölümlü kaza meydana gelmiş olduğunu ve sigortalı ...'ın vefat ettiğini, diğer sigortalılar ... ...,...'in yaralandıklarını davalılar aleyhine müştereken ve müteselsilen açılmış bulunan rücuen alacak davası olduğunu ve meydana gelen kazaya dair davacı ... Kurum müf. ... tarafından 08.03.2011 tarih 106277/İNC/07 sayılı rapor düzenlendiğini bahsi geçen raporda olayın 5510 sayılı Kanun'un 5754 sayılı Kanun ile değişik 13. maddesi gereği trafik-İş kazası olduğunu tespit edildiğini, davacı Kurumun ... sig. sic. no.lu ...'ın ... günü geçirdiği trafik-İş kazası sonucu vefat ettiğini davacı Kurum sigortalının hak sahipleri eşi ...'e 189.7962,61 TL ilk P.S.D.G, oğlu ...'ye 58.615,37 TL ilk P.S.D.G, kızı ...'e 55.295,07 TL ilk P.S.D.G. olmak üzere toplam 303.673,05 TL ilk P.S.D. Gelir, ..., ....,... toplam 29,07,43 TL geçici iş göremezlik ödeneği, 4.900,48 TL tedavi gideri ki cem'an 33.970,91 TL nin 21.987,07 TL sinin 16/03/2010 tarihinde ... Sig. A.Ş. tarafından ödendiği, Kurum zararının halen ödenmediğini beyanla 2.051,79 TL Kurum zararının davalı ...'dan tahsiline, 3.607,18 TL'nin 3.491,18 TL asıl alacak +116,08 TL işlemiş faizi (dava tarihine kadar) = 3.607,26; 3.491,18 TL'lik kısmının davalılar ... ve ... Sig. A.Ş.'den (poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, 57,60 TL'lik kısmının davalı ...'dan 57,60 TL lik kısmının ... Sig. A.Ş. (poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) tahsiline, 8.309,76 TL Kurum zararının 7.329,01 TL asıl alacak +980,75 TL işlemiş faizi (dava tarihine kadar)= 8.309,76; 7.329,01 TL'lik kısmının davalılar ... ve .... A.Ş.'den (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, 218,04 TL'lik kısmının davalılar ... ve .... A.Ş, ... A.Ş.'den (poliçe limitleri ile sınırlı kalmak kaydı ile) tahsiline, 78,78 TL'lik kısmının davalılar ... ve .... A.Ş. poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsiline, 683,93 TL'lik kısmının davalı ...'dan tahsiline, 1.203,42 TL Kurum zararının 1.163,73 TL asıl alacak+38,69 TL işlemiş faizi (dava tarihine kadar)= 1.203,42; 1.163,73 TL'lik kısmının davalılar ..., ... A.Ş. ile ... A.Ş.'den (poliçe limitleri ile sınırlı kalmak kaydı ile) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, 34,62 TL'lik kısmının davalılar ... ve ... A.Ş.'den (poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) müştereken ve müteselsilen tahsiline, 4,07 TL'lik kısmının davalı ...'dan sarf ve onay tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen İzmir 4.İş M. 2010/699 E. 2010/679 K. sayılı dosyasında: Davacı Kurum vekili 23.08.2010 tarihli dava dilekçesinde özetle; 23.10.2008 tarihinde davalılardan ...'ın sevk ve idaresindeki özel otomobil ... plakalı araç ile diğer davalı ... ... sevk ve idaresindeki işçi servisi ... plakalı aracın karışmış olduğu maddi hasarlı yaralanmalı ve ölümlü trafik iş kazasında Kurum sigortası ...'ın vefat ettiği kaza sebebiyle ... sigortalarının hak sahiplerine 303 673,05 TL PSD'Lİ gelir bağlandığı, sigortalılardan ...'e geçici iş göremezlik ödemesi yapıldığı, adı geçen kişilerin tedavi giderleri müvekil Kurumda karşılandığı adı geçen sigortalılar için toplamda fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 33.970,91 TL sarf edildiği, (... plakalı aracın ZMMS ... sigorta şirketine 6/8 kusur oranına göre) ... Sigorta A.Ş.’ye (Ticaret Sigorta A.Ş. ... Sigorta Olarak adını değiştirmiştir), 01.03.2010 tarih 3267973 sayılı ihtarlar 08.03.2010 tarihinde tebliğ edilmiştir.(21.987,01 TL Asıl Alacak + 1.518,09 TL İşlemiş Faiz = 23.505,10 TL, ... Sigorta A.Ş.’ye, 03.06.2010 tarih 8767397-sayıh ihtar 11.06.2010 tarihinde tebliğ edilmiştir. (3.491,18 TL Asıl Alacak + 93,68 TL İşlemiş Faiz = 3.584,86 TL, ... A.Ş.’ye, 03.06.2010 tarih 8767397 sayılı ihtar 11.06.2010 tarihinde tebliğ edilmiştir. (3.491,18 TL Asıl Alacak + 93,68 TL İşlemiş Faiz = 3.584,86 TL, ... Plakalı Aracın ZMMS ... A.Ş. ile Koltuk FKS ... A.Ş.’ye (2/8 Kusur Oranına Göre) ... A.Ş.’ye 01.03.2010 tarih 3268579 sayılı ihtarlar 08.03.2010 tarihinde tebliğ edilmiştir.(7.329,00 TL Asıl Alacak + 506,03 TL İşlemiş Faiz = 7.835,03 TL, ... A.Ş.’ye 12.04.2010 tarih 5790556 sayılı ihtar 20.04.2010 tarihinde tebliğ edilmiştir.(8.492,73 TL Asıl Alacak), Yapılan bu ihtarlar neticesi müvekkil Kurum zararına ilişkin olarak ... Sigorta A.Ş. tarafından 16.03.2010 tarihinde 21.987.07 TL ödemede bulunulmuştur. Ancak müvekkil Kurum zararının tamamı halen giderilmiş değildir. Kusur ve miktar yönünden fazla ilişkin istem ve dava hakkı saklı kalma kaydıyla giderilmeyen Kurum zararı olan 303.673,05 TL Kurum zararını gelir onay tarihi olan 01.11.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline (sigorta şirketleri yönünden poliçe limiti ile sınırlı kalınarak) yargılama sırasında kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunduğu tespit edilecek kişi ve kişiler Kurum zararından sorumlu tutularak kurum zararının bu kişi ve kişilerden müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini” talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP Davalılardan ... T. Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; sorumluluğun Karayolları Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi hükümlerine göre belirlenebileceği ve kabul anlamına gelmemek kaydı ile kişi başı sakatlık ölüm teminatı 100,000 TL ile sınırlı olduğunu, kaza tarihinden itibaren faiz istenemeyeceğini, ayrıca müvekkil şirketin temerrütü söz konusu olmadığını, dava açılmasına da sebebiyet verilmediğini beyanla haksız davanın reddini istemişlerdir. Davalılardan ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın trafik kazası olması sebebi ile iş mahkemesinde görülmemesi gerektiğini, trafik kazalarından kaynaklanan bu tarz davaların sulh hukuk mahkemesi ya da asliye hukuk mahkemesinde görülebilmekte olduğunu, dava dilekçesinin açık ve net olmadığını, davalı şirketin de ödeme yaptığını ancak ödeme yapılmış kişilerden de talepte bulunulduğunu, bunun netleşmesi gerektiğini müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kazaya ...'ın sebebiyet verdiğini, bu kaza sonucunda kendisinin de mağdur kaldığını, İzmir 2. Ağır Ceza Mahkemesinde 2008/368 Esas sayılı dosyası ile anılan davada ve alınan Adli Tıp Kurumuna göre kendisinin tali kusurlu olduğunu ve dosyanın Yargıtayda olduğunu, aracın sigortalı olduğunu, muhatabın kendisinin değil sigorta şirketleri olduğunu beyan ederek davanın reddini istemiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; İzmir 2 Ağır Ceza Mahkemesinde 2008/368 Esas sayılı dosyasında tüm yaralıların şikayetlerini çektiğini ve kendisi hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına kararı verildiğini beyanla davanın reddini istemiştir. Dava dışı ... Hesabı vekili cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin beyanlarda bulunulduğunu davanın haksız olduğunu beyan ederek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 05.04.2017 tarihli kararı ile ... Hesabı hakkında açılan davanın yerinde olmadığından reddine, ... A.Ş. hakkındaki davanın poliçe limitinde ödemede bulunduğu anlaşıldığından reddine, -Mahkemenin 2014/622(2010/676) Esas sayılı dava yönünden: Fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak davanın kısmen kabulü ile (... A.Ş.nin sorumluluğu Türkiye İş Bankasının dosyadaki 08.08.2016 tarihli ödeme belgesine göre 5.250,00 TL ödemede bulunduğu anlaşıldığından kalan 169,750,00 TL ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 08.04.2010 tarihinden itibaren, ... Sigorta A.Ş.nin sorumluluğunun ise dosyadaki 01.08.2016 tarihli yazıya göre ... Sigorta A.Ş. nin ödemede bulunduğu toplam 24.528,48 TL düşüldükten sonra kalan 100.471,52 TL ile temerrüt tarihi olan 15.06.2010 tarihinden itibaren sınırlı olmak üzere) %80'lik kusura göre 23.256,34 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin kusur durumuna göre %80'lik kusura göre ...’dan %20 nispetindeki kusura göre 5814,09 TL'sinin ... dan olmak üzere toplam 24.528,48 TL'sinin sarf ve onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazla isteğin reddine, tedavi gideri yönünden %80 kusuruna göre 3920,38 TL'sinin davalı ...'dan %20 kusura göre 980,09 TL'sinin davalı ...'dan olmak üzere toplam 4900,48 TL'sinin sarf ve onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hesabı ile davalı ... A.Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazla isteğin reddine, tedavi gideri yönünden sigorta şirketleri aleyhine açılan davanın 6111 sayılı Kanun'un 1. maddesine göre reddine, - Mahkemenin dosyası ile birleştirilen İzmir 4 İş Mahkemesinin 2010/699 Esas sayılı dosyasında açılan dava yönünden: Fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak davanın kısmen kabulü ile (... A.Ş.nin sorumluluğu Türkiye İş Bankasının dosyadaki 08.08.2016 tarihli ödeme belgesine göre 5.250,00 TL ödemede bulunduğu anlaşıldığından kalan 169,750,00 TL ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 08.04.2010 tarihinden itibaren, ... Sigorta A.Ş.nin sorumluluğunun ise dosyadaki 01.08.2016 tarihli yazıya göre ... Sigorta A.Ş.'nin ödemede bulunduğu toplam 24.528,48 TL düşüldükten sonra kalan 100.471,52 TL ile temerrüt tarihi olan 15.06.2010 tarihinden itibaren, sınırlı olmak üzere) Davalı ...'ın %80 kusuru karşılığı 242.938,35 TL'sinden sorumlu olmak üzere davalı ...'ın %20 kusuruna isabet eden 30.367,35 TL'sinden sorumlu olmak üzere toplam 273.305,80 TL'nin gelirin onay tarihi 01.11.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hesabı ile davalı ... A.Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazla isteğin reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ İlk Derece Mahkemesinin 05.04.2017 tarihli kararının süresi içinde davacı Kurum ve davalılardan ... Sigorta A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, her dava bakımından davacı Kurum talepleri dikkate alınmalı ve ayrı ayrı infaza elverişli bir şekilde karar tesisi yerine tüm talepler toplanarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir. - Uyulan bozma ilamında da belirtildiği üzere, ... Hesabının davalı olarak kabul edilmesi ile aslen fer'i müdahil olan ve davaya katılma talebinde bulunmayan ... Hesabı hakkında yeniden karar tesisi isabetsizdir -Eldeki davada ise anılan yasal değişikliğin 28.07.2020 tarihi itibari ile yürürlükte olduğu ve bu tarihten önce tamamlanmış işlere uygulanma imkânının bulunmaması nedenleri ile davacının 17.03.2017 tarihli ıslah istemi dikkate alınmaksızın karar verilmesi yerine, yazılı şekilde karar tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. - Davalılardan davanın yasal dayanağını 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesinin dördüncü fıkrası olduğuna göre davalılardan ... Sigorta A.Ş.’nin de ödemesine dair belgelerin dosyaya alınması ile varsa ödemesinin düşülerek ve ilk peşin değerli gelirin yarısı esas alınarak bir karar verilmesi ile bu davalı hakkında bozmada belirtildiği şekilde 6111 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesi nedeniyle tedavi giderleri bakımından davanın konusuz kaldığının dikkate alınması gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. - Birleşen davada vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirler bakımından davanın yasal dayanağının 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesinin dördüncü fıkrası olup, davalıların bağlanan gelir yönünden sorumluluğunun gelirin ilk peşin değerinin yarısının kusur karşılığı ile sınırlı olduğu gözetilmeksizin, 12.12.2016 tarihli raporu esas almak yerine, hak sahipleri bakımından ayrı ayrı maddi zarar tavan hesabı yapan bilirkişi raporu esas alınarak karar tesisi de isabetsizdir, gerekçeleri ile İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dosya yönünden; Davacının davasının kabulü ile 1-23.256,34 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ... A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. dışındaki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-920,38 TL tedavi giderinin her bir sarf ve onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ... A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. dışındaki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Birleşen İzmir 4. İş Mahkemesinin 2010/699 Esas 2010/679 Karar sayılı dosyası yönünden; Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile 151.836,54 TL ilk PSD'nin gelir onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (Ankara Anonim Türk Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. yönünden poliçe limiti olan 100.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan ..., ..., Ankara Anonim Türk Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ... Türk Sigorta A.Ş. yönünden talebin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1.Davacı Kurum vekili; a.Sigortalının tamamen kusursuz olduğunu, b.Birleşen davada kısmen kabul kararı verildiğini, ancak ... Türk Sigorta A.Ş. yönünden de davanın kabulü gerektiğini, c.Söz konusu karar tesis edilir iken, eksik incelemeye dayanan bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulmuştur. 2.Davalı ...Ş vekili; a.Sorumluluk rakamlarının net olmadığını, Yargıtay bozma ilamı gereğince kusur oranları doğrultusunda sorumlu olunan rakam net olarak belirlenmesi gerektiğini, b.Müvekkili şirketin sorumlu olduğu tazminat rakamının net olmadığını, teminat limitinin üzerinde sorumluluğa hükmedildiğini, c.Birleşen dosya dosyada kim için ne kadar sorumluluğa hükmedildiğinin, kim için tazminat talep edildiğinin anlaşılamadığını beyan etmektedir. 3.... vekili: a.Mahkemece davacı Kurumun geçici iş göremezlik rücu talebinin diğer davalı ... Sigorta A.Ş. (%80 kusurlu araç sigortacısı) tarafından ödendiği ve konusuz kaldığı gözetilmeden aleyhe hüküm kurulduğunu, b.Müvekkil trafik sigortacısı, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, müvekkili şirketin Mahkemece tüm PSD talebinden müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle alınan bilirkişi raporlarına, dosya kapsamına göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz eden vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgililerinden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 14.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.