10. Hukuk Dairesi 2024/14915 E. , 2025/1723 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2021/253 E., 2024/195 K. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı işverene ait çiftlik işyerinde 01.09.1998 – 14.05.2013 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen hizmetleri ile sigortalılık başlangıç tarihinin 01.09.1998 olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. II.CEVAP 1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, 14.05.2013 tarihinden itibaren davalı yanında çalıştığını ve sigortasının yapıldığını, geriye dönük taleplerin ise hak düşürücü süre nedeniyle dinlenemeyeceğini, davalının 2001 yılında taşındığı evde zaten ev yardımcısının bulunduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir. 2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; iddianın yazılı belgeler, somut ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir. III.İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesinin 07.06.2018 tarih ve 2017/196 - 2018/288 E.K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 05.05.2020 tarih ve 2018/1638 - 2020/685 E.K. sayılı kararı ile; istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, daire kararı ile; ... kararın eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğu, bu itibarla, öncelikle davalı işveren ...’ın yılın tüm aylarında çiftlikte ikamet edip etmediği belirlenmeli, davalı isticvap edilerek; talep edilen dönemde ev hizmetlerini kime ya da kimlere gördürdüğü açıklattırılmalı ve bu kişilerin beyanlarına başvurulmalı, yargılama sırasında tanık sıfatıyla ifadesi alınan davalının eşi ...’in, davacının, eşi ...’dan sonra Sivas ilinden geldiğine dair beyanı dikkate alınarak davacıya ait ikametgah ve nüfus kayıtları araştırılmalı, davacının eşi ...’ın davalı yanında hizmet akdi ile bekçi-bahçıvan olarak çalıştığı ve ailece çiftliğin müştemilatında kaldıkları dosya kapsamında sabit olduğundan, davacının çalışmalarının eşine yardım niteliğinde olup olmadığı hususu irdelenmeli, komşu ev-işyeri sahipleri Belediye ve Nüfus Müdürlüğünden sorulup tespit edilerek ifadelerine başvurulmalı, komşu işyeri tanığının bulunmaması halinde ise bu yöndeki kamu tanıkları tespit edilerek dinlenilmeli, tanık beyanları arasındaki çelişkiler de giderilerek, gerektiğinde çiftlik işyerinin kapsamı, büyüklüğü ile işin ve işyerinin niteliği karşısında mahallinde yapılacak keşifle uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, davacının çalıştığı iddia edilen süreler tereddütsüz belirlenerek, varılacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek, hüküm bozulmuştur. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin 25.04.2024 tarih ve 2021/253 - 2024/195 E.K. sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulü ile - ....TC nolu davacı ...’ın, davalı ...’e ait .... işyeri sicil nolu “... Mah. ... Evleri, No:14/1, Urla/izmir” adresindeki; ... sicil nolu “... Bina İnşaatı” işyerinde 01.09.1998-26.12.2000 tarihleri arasında inşaatta çalışan işçilere yemek yaptığı iddiasının inşaatın 26.12.2000 tarihinde bitmiş olması sebebi ile hak düşürücü süre yönünden reddine, - 01.09.1998-31.07.2003 tarihleri arasında çiftlik işlerinde çalışma iddiasının, aynı işin eşi tarafından yerine getirilmesinin yeterli olması ve davacının çiftlikte çalışarak elde ettiği ürünlerden kendisinin de yararlanmış olması nedeni ile eşe yardım mahiyetinde olduğu kanaatine varıldığından hizmet akdi olarak kabul edilemeyeceğinin ile - 01.08.2003-14.05.2003 tarihleri arasında davalıya ait yukarıdaki adreste bulunan 1180794.35 sicil nolu işyerinde ev hizmetleri ve çocuk bakımı işlerinde hizmet akdine istinaden asgari ücret ile sürekli ve aralıklı olarak 2763 gün çalıştığının ve 2763 günlük çalışmasının fer'i müdahil Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş, 17.05.2024 tarihli kararla da, hükmün (1) numaralı alt bendinin üçüncü alt bendinin, 01.08.2003-14.05.2013 tarihleri arasında davalıya ait yukarıdaki adreste bulunan .... sicil nolu işyerinde ev hizmetleri ve çocuk bakımı işlerinde hizmet akdine istinaden asgari ücret ile sürekli ve aralıklı olarak 2763 gün çalıştığının ve 2763 günlük çalışmasının fer'i müdahil Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine şeklinde tashihine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; verilen kararın dosya kapsamında toplanan delillerle ve tanık beyanlarıyla çelişkili olduğunu, Mahkemece keşif yapıldığını ve villa tipindeki gayrimenkulün 3 dönüm içerisinde bulunduğu, içerisinde yüzlerce ağacın olduğu aşikar olduğunu, davacının eşinin hem bekçilik görevini hem de bahçıvanlık, hayvancılık görevini tek başına yapabildiğinin kabulünün hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı tespitler içerdiğini belirterek, usul ve yasaya aykırı verilen kararın bozulmasını istemiştir. 2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Mahkemece eksik inceleme ile tüm raporlara ve tanık beyanlarına itirazları yok sayılarak hüküm kurulduğunu, davacının çalışmalarının Kurum kayıtlarında görüldüğü kadar olduğunu belirterek, kararın bozulmasını istemiştir. 3.Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; dosya kapsamında toplanan deliller ve dinlenen tanıkların ifadelerinin, davacının davalı işveren nezdinde hizmet akdine istinaden 2763 gün sürekli şekilde çalıştığının kabulü için yeterli olmadığını belirterek, kararın bozulmasını istemiştir. B. Değerlendirme ve Sonuç Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir. İnceleme konusu eldeki davada, Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda hükümde yazılı gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, hükmün (1) numaralı bendinin ilk alt bendinde .... T.C. nolu davacı ...’ın, davalı ...’e ait .... işyeri sicil nolu “... Mah. ... Evleri, No:14/1, Urla/izmir” adresindeki .... sicil nolu “.... Bina İnşaatı” işyerinde 01.09.1998-26.12.2000 tarihleri arasında inşaatta çalışan işçilere yemek yaptığı iddiasının inşaatın 26.12.2000 tarihinde bitmiş olması sebebi ile hak düşürücü süre yönünden reddine denildikten sonra, ikinci alt bendinde 01.09.1998-31.07.2003 tarihleri arasında çiftlik işlerinde çalışma iddiasının, aynı işin eşi tarafından yerine getirilmesinin yeterli olması ve davacının çiftlikte çalışarak elde ettiği ürünlerden kendisinin de yararlanmış olması nedeni ile eşe yardım mahiyetinde olduğu kanaatine varıldığından hizmet akdi olarak kabul edilemeyeceğine denilmek suretiyle hükmün kendi içerisinde çelişki yaratıldığı gibi, ayrıca üçüncü alt bendinde 01.08.2003-14.05.2013 tarihleri arasında davalıya ait yukarıdaki adreste bulunan .... sicil nolu işyerinde ev hizmetleri ve çocuk bakımı işlerinde hizmet akdine istinaden asgari ücret ile sürekli ve aralıklı olarak 2763 gün çalıştığının ve 2763 günlük çalışmasının fer'i müdahil Kuruma bildirilmediğinin tespitine denilmek suretiyle, kabul kararı verilen çalışmaların dönemler ve yıllar itibariyle ay be ay gösterilmesi gerekirken "sürekli ve aralıklı" ibaresiyle infaza elverişli hüküm kurulmaması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 11.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.