Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2022/6044 E., 2025/1043 K. (12.02.2025)

8. Hukuk Dairesi 2022/6044 E. , 2025/1043 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/1737 E., 2022/1898 K. KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi İLK DERECE MAHKEMESİ : Amasya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2019/15 E., 2022/129 K. Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ... zararının tahsili davası sonucunda verilen hükme karşı davacı vekili ile davalı vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili ile davalı vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: K A R A R Dava dilekçesinde; davalı ... yöneticilerinin vakfa ait taşınmazın 2011-2016 yılları arası rayiç kira bedelinin yaklaşık 1/4ü bedeller kiralanması nedeni ile oluşan ... zararının tahsili amacıyla fazlaya dair haklar saklı tutularak 430.195,00 TLnin 23.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi istenmiştir. İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; Amasya'da faaliyet gösteren ve 667 Sayılı Kanun Hükmündü Kararname kapatıldığı anlaşılan ... Eğitim ... adına kayıtlı iken, ... Genel Müdürlüğüne devredilen Amasya ... Mahallesi 1346 ada 11 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 5 katlı yurt vasıflı taşınmazın ... tarafından, ... Özel Eğitim İnşaat Pazarlama Ticaret AŞ ye 01.05.2007 tarihinden itibaren aylık brüt 1.500,00 TLye 8 yıllığına kiraya verildiği, şirketin 19.11.2008 tarihinde isim değişikliğine giderek ... Dağıtım Pazarlama Eğitim İnşaat Gıda Turizm Ticaret ve Sanayi AŞ ismini aldığı, davalıların rayiç kira bedelinin altında taşınmazı kiralamasından kaynaklı uğranılan zararın tazmini amacıyla işbu davanın açıldığı, dava dosyasının mali müşavir bilirkişiye tevdii ile dava konusu taşınmazın kiralanmasından kaynaklı meydana gelen zarar kapsamında, dava dosyamızda yer alan ödeme belgeleri ve teftiş kurulu raporu kapsamında 2011-2016 yılları arasında ödenen bedelin tespitinin istenildiği, hazırlanan 24.11.2021 havale tarihli raporda: "... Mütevelli Heyetince alınan, AYLIK KİRA bedelleri kararı gereği tespit edilen tahsilatlar ve alınmayan kiraların hesaplanması sonucu; bakiye (Alınmayan) kira bedeli 2.108.00 TL, süresinde yatmayan kiralardarı dolayı yasal faiz tutarı A.866,94 TL'dir. 02.08.2021 tarihli Ek Bilirkişi raporu ile Bilirkişi Heyeti tarafından tespiti ve hesabı yapılan 2011-2016 yılları arası aylık ve yellık kira bedellerine göre, tahsil edilmeyen kira (meydana gelen zarar) bedeli 226.950,00 TL, bu zarar isabet eden yasal faiz tutarı 58.126,91 TL" olduğunun tespit edildiği, bilirkişiler tarafından hazırlanan kök ve ek raporlardan da anlaşıldığı üzere dava konusu taşınmazın 2011-2016 yılları arasında rayiçlerinin altında kiraya verilmek suretiyle ... zarara uğratıldığı, benzer tespitlerin ... müfettişi tarafından da yapıldığı, teknik heyet ve mali müşavir tarafından hazırlanan raporların usulüne uygun ve denetimine uygun olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne ve 226.950,00 TL alacağın 23.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; dosyadaki tüm belgelere, istinafa konu kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle mahkememizin iade kararı sonrası, iade kararı doğrultusunda aldırılan 02.08.2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu ile mali müşavirin ödenmiş olan kiralar düşülmek suretiyle hesaplama yaptığı 24.11.2021 tarihli bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda karar yerinde belirtilen miktar üzerinden davacının davasının kısmen kabulüne karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı, yine dava konusu zararın müfettiş raporu ile öğrenilip davacı tarafça zamanaşımı süresi içerisinde dava açıldığının anlaşılması ile mahkemenin önceki kararı ile dairemizin iade kararında davalı olarak yer alıp hükmü de istinaf eden ...'un, istinaf incelemesine konu en son gerekçeli kararda davalı olarak isminin yer almamasının da yerinde düzeltilebilir maddi hata niteliğinde bulunduğu gerekçesiyle tarafların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Davacı vekili ile davalı vekilleri Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı ayrı ayrı verdikleri temyiz dilekçelerinde; istinaf dilekçelerinde ileri sürülen sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemişlerdir. Dava, ... zarara uğratıldığı iddiası ile ... zararının davalı ... yöneticilerinden tahsili istemine ilişkindir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (4721 sayılı Kanun) 47. maddesine göre başlı başına bir varlığı olmak üzere örgütlenmiş kişi toplulukları ve belli bir amaca özgülenmiş olan bağımsız mal topluluklarının, kendileri ile ilgili özel hükümler uyarınca tüzel kişilik kazanacakları, 49 ve 50. maddelerde ise tüzel kişilerin, kanuna ve kuruluş belgelerine göre gerekli organlara sahip olmakla, fiil ehliyeti kazanacakları ve tüzel kişinin iradesini, organları aracılığıyla açıklayacağı, organların, kusurlarından dolayı ayrıca kişisel olarak sorumlu oldukları, 101. madde de ..., gerçek veya tüzel kişilerin yeterli mal ve hakları belirli ve sürekli bir amaca özgülemeleriyle oluşan tüzel kişiliğe sahip mal topluluğu olarak nitelendirilmiştir. Aynı Kanun'un 111. maddesi gereği ..., ... senedindeki hükümleri yerine getirip getirmedikleri, ... mallarını amaca uygun biçimde yönetip yönetmedikleri ve ... gelirlerini amaca uygun olarak harcayıp harcamadıkları ... Genel Müdürlüğünce ve üst kuruluşlarınca denetleneceği düzenlenmiştir. 5737 sayılı ... Kanunu'nun 3. maddesine göre, Mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi ile 4721 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan ... yeni ... olarak tanımlandığı; 4721 sayılı Kanunu, ... Kanunu ve ... senedi göre ... yönetmeye ve temsile yetkili organın ... yönetimi olarak adlandırıldığı; 4.madde gereği, ... özel hukuk tüzel kişiliğine sahip oldukları; 6. maddenin son fıkrasına göre ise yeni ... yönetim organının ... senedine göre oluşturulacağı, 10. maddenin son fıkraları gereği ... yönetiminde yer alan kişiler ile ... çalışanlarının kusurlu fiilleri nedeniyle vakfa verdikleri zararlardan sorumlu oldukları açıkça düzenlenmiştir. 23 Temmuz 2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun 2. maddesinin birinci fıkrası gereği ekli III sayılı liste ile davalıların yöneticisi oldukları ... Eğitim ... kapatılmış, 6749 sayılı Kanun'un 2. maddesinin ikinci fıkrası gereğince; kapatılan ... her türlü taşınır ve taşınmazları ile her türlü mal varlığı, alacak ve haklarının ... Genel Müdürlüğüne bedelsiz olarak devredilmiştir. Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden, kira bedelinin tespitine dair hükme esas alınan 15.02.2021 tarihli kök, 17.03.2021, 27.04.2021 ve 02.08.2021 tarihli ek bilirkişi kurulu raporları ile işbu raporları esas alarak hesaplama yapan mali müşavir bilirkişinin 24.11.2021 tarihli raporlarında denetime elverişli emsal kira bedelleri karşılaştırılmadığı gibi, emsal kira sözleşmeleri üzerinden taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası tespit edilerek sonraki dönemler için ÜFE artış oranı uygulanması yerine, Gelir Vergisi Kanunu’nun 73. maddesi uyarınca taşınmazın anılan tarihteki rayiç değerinin %5'i alınarak son döneme ait ecrimisil miktarının tespit edildiği ve 23.07.2016-01.01.2011 yılları arası kira geliri TÜFE endekslerine göre indirgeme yapılarak hesaplama yapıldığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda bilimsel verilere uygun, hüküm vermeye ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınmamıştır. Hâl böyle olunca, Mahkemece iddia ve savunma doğrultusunda taraf delillerinin toplanması (taraflardan emsal kira sözleşmeleri istenmesi, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira bedelleri araştırılıp, varsa emsal kira sözleşmelerinin de getirtilmesi suretiyle) mahallinde yeniden keşif yapılarak, gayrimenkul değerlendirme uzmanı, fen bilirkişisi ve inşaat mühendisinden oluşan üç kişilik uzman bilirkişi heyetinden yukarıda belirtilen ilkeler ve olgular doğrultusunda, (taşınmazın büyüklüğü, niteliği, yöredeki rayiç ve çevre özellikleri de nazara alınarak) bilimsel verilere uygun, denetime elverişli şekilde rayiç kira hesabı konusunda rapor alınması, ondan sonra varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulmuş olması doğru görülmeyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir. SONUÇ: Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, Peşin harcın istek halinde temyiz edenlere ayrı ayrı iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 12.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.