4. Hukuk Dairesi 2024/3206 E. , 2025/9326 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ:Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2024/91-2024/94 İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası poliçesi ile sorumluluğu teminat altına alınan araç ile davacının sevk ve idaresindeki aracın 12.02.2022 tarihinde karıştığı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile belirlenecek sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini talep etmiş, ıslah ile talebini 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı,12.760,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 15.000,00 TL geçici bakıcı tazminatı olmak üzere toplam 527.760,00 TL olarak belirlemiştir.
II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; maluliyet raporunun usule uygun olmadığını, heyetin mevzuata uygun oluşmadığını, hastanenin rapor vermeye yetkili olmadığını, geçici iş göremezlik zararının poliçe teminatı kapsamında olmadığını, sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olmadığını, kusurun tespitinin gerektiğini, müterafik kusur incelemesi yapılması gerektiğini, müvekkili şirket hakkında açılan davanın dava şartlığı yokluğundan (eksik belge) reddine, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek başvurunun reddini talep etmiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; talebin kabulüne, 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 12.760,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 15.000,00 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 527.760,00 TL tazminatın 09.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ... şirketinden alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; itiraza konu 16.11.2023 tarih ve K-2023/386575 sayılı Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı davalı ... vekilinin vekâlet ücreti yönünden yapmış olduğu itirazının kabulü ile ile; 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 12.760,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 15.000,00 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 527.760,00 TL tazminatın 09.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ... şirketinden alınarak davacıya ödenmesine, Uyuşmazlık Hakem Heyetine ait kararın vekâlet ücretine ilişkin 3, maddesinin kaldırılarak “Karar tarihinde geçerli A.4.Ü.T, 13... . maddeleri gereği hesaplanan 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalı ... şirketinden alınarak başvurana verilmesine,” şeklinde düzeltilmesine, davalı ... vekilinin yasal koşulları bulunmayan diğer itirazlarının reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; başvuruya konu kazanın 2022 yılında meydana geldiğini, poliçe limitinin 500.000,00 TL olduğunu, Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından ise 527.760,00 TL ödenmesi yönünde hüküm kurularak limitin aşıldığını, usulüne uygun maluliyet raporu ile müvekkili şirkete başvuru yapılmadığı için başvurunun usulden reddi gerektiğini, ... Üniversitesi Tıp Fakültesinin rapor hazırlamaya yetkili sağlık kuruluşlarından olmadığını, kusur raporu alınmaksızın karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığını, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderinden müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, bakıcı giderinden hakkaniyet indirimi yapılması gerektiğini, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Genel Şartlarda destekten yoksun kalma tazminatı ile sürekli sakatlık tazminatı hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosu, %1,8 teknik faiz oranı, peşin değer formülü olarak devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün kullanılacağının düzenlendiğini, bu sebeple progresif rant yöntemi kullanılarak yapılan hesaplamanın hükme esas alınamayacağını, tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin 1/5 olması gerektiğini belirtmiştir. 3. Gerekçe ve Değerlendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri talebine ilişkindir. 1. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir. Davaya konu kazanın meydana geldiği 12.02.2022 tarihi itibariyle davacının maluliyetinin Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gereklidir. Bu yönetmeliğin 2 nolu ek cetveli olan engel oranları alan klavuzunun "kas iskelet sistemi" başlığı altında yer alan "omurgaya ait sorunlarda engellilik" maddesinde, engellilik belirlemesinin kriterleri düzenlenmiştir. Omurga sorunlarında engellilik belirlemesi için 2 model (yaralanma modeli veya tanı ilişkili değerlendirme ile eklem hareket genişliği modeli veya fonksiyonel model) öngörülmüş ve her iki modele göre yapılacak belirlemede de "engelin kalıcı ve stabil olması, son 12 ayda değişiklik olmaması" ve "patolojinin kalıcı ve stabil olması, yetersizliğin en az 1 yıldır devam ediyor olması" ölçütleri getirilmiştir. Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak 14.12.2022 tarihli ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı tarafından davacının kaza nedeniyle gördüğü tedaviye ilişkin belgeler incelendikten ve aynı Tıp Fakültesinin Ortopedi Ana Bilim Dalı, Adli Tıp Ana Bilim Dalı ve Göğüs Cerrahisi Ana Bilim Dalı polikliniklerinde son durum muayenesi yapıldıktan sonra (kaza tarihinden yaklaşık 10 ay sonra) düzenlenen raporda, davacının kaza nedeniyle oluşan maluliyeti % 19 olarak belirlenmiştir. Anılan bu raporun tanziminde Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ile ekindeki cetveller kullanılarak belirleme yapılması yerinde olmakla birlikte, davacının kazadaki L2 3 4 vertebra ve T 5 6 7 8 proçes kırığına bağlı omurga hasarı için yönetmelikteki 1 yıllık süre gözetilmemiş ve bu hususta bir değerlendirme de yapılmamıştır. Açıklanan hukuki ve maddi olgular karşısında; davacının muayenesi de yapılarak kaza nedeniyle maluliyeti oluşup oluşmadığı ve varsa maluliyet oranının, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri ile ekindeki cetvellere göre belirlenmesi için, en yakın üniversite hastanesinin adli tıp anabilim dalı başkanlığından içinde ortopedi uzmanı ile beyin sinir cerrahisi uzmanının da bulunduğu heyetten rapor alınıp oluşacak sonuca göre (maluliyet oranı bakımından davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak) karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. 2.Hakem Heyetince, dava konusu kaza ile ilgili hiçbir kusur raporu alınmaksızın hesaplanan tazminatın davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmiştir. Olay sonrasında kolluk görevlilerince düzenlenen kaza tespit tutanağına göre başvuruya konu kazanın kontrolsüz kavşakta sigortalı araç sürücüsünün sağdan gelen davacının sevk ve idaresindeki araca geçiş hakkını vermeyerek davacının aracına çarpmasıyla meydana geldiği belirtilmiştir. İtiraz Hakem Heyetince kaza tespit tutanağı ve sigortalı araç sürücüsünün dosyada bulunan ifade tutanağına göre kaza sırasında sigortalı araç sürücüsünün 1,66 promil alkollü olduğu, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde aracını yüksek derecede alkollü şekilde kullanan ve kontrolsüz kavşakta geçiş önceliğine uymayarak davacının aracına çarpan sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğu kabul edilerek tazminat hesabı yapılmasına karar verilmiş, alınan aktüer raporunda da kusur oranları bu şekilde kabul edilerek hesaplanan tazminata hükmedilmiş ise de; Hakem Heyetince alınan bir kusur raporu bulunmamaktadır. O halde, HMK 266 madde hükümlerine göre İtiraz Hakem Heyetince, kazaya ilişkin varsa eğer ceza dosyası da celp edilerek İstanbul Teknik Üniversitesi veya Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek uzman bilirkişiden dosyadaki tüm deliller ve ceza dosyasındaki ifadeler birlikte değerlendirilerek kusur oranlarının belirlenmesi yönünden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli biçimde rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir. 3. Yukarıda (1) ve (2) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
VI. KARAR 1. Yukarıda (1) ve (2) numaralı bentlerde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, 2. Yukarıda (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğe temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine, 04.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.