Tüketici Hakem Heyeti Sınırı ve Kısmi Dava

Kısa cevap: Tüketici uyuşmazlığında dilekçede yazan geçici tutar hakem heyeti parasal sınırının altında olsa bile mahkeme yalnız bu rakama bakarak dosyayı doğrudan usulden bitirmemelidir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin E.2025/5731, K.2026/2980 sayılı kararında; talebin niteliği ve gerçek uyuşmazlık değeri açıklattırılmadan görev sonucu kurulması bozma nedeni sayıldı.

Bu karar, parasal sınırın önemsiz olduğu anlamına gelmez. Asıl mesaj şudur: önce talebin kısmi mi belirsiz mi olduğu ve toplam uyuşmazlık değeri netleştirilmeli, sonra görevli başvuru yolu belirlenmelidir.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi neyi değiştirdi?

12 Mayıs 2026 tarihli kararda tüketici mahkemesi, dilekçede gösterilen miktarın tüketici hakem heyeti sınırında kalmasını esas almıştı. Yargıtay; davacıya talebini açıklama, uyuşmazlığın gerçek değerini bildirme ve gerekiyorsa eksik harcı tamamlama imkânı verilmeden kurulan usul kararını isabetli bulmadı.

Soru	Neden önemli?
Talep kısmi dava mı?	Dilekçedeki miktar toplam alacağın yalnız bir bölümü olabilir
Talep belirsiz alacak mı?	Tam tutarın başlangıçta belirlenememesi farklı usul sonuçları doğurabilir
Toplam uyuşmazlık değeri ne?	Hakem heyeti/mahkeme görev ayrımı bu değer üzerinden incelenir
Harç hangi değer üzerinden?	Açıklanan veya artırılan talep için harç tamamlama gerekebilir
Dava tarihi hangi yıl?	Tüketici hakem heyeti parasal sınırı her yıl değişir

Hakem heyeti parasal sınırı hangi tarihe göre uygulanır?

Parasal sınırlar yıllık olarak ilan edilir. Başvurunun veya davanın yapıldığı tarihte yürürlükte olan sınır ile uyuşmazlık değeri birlikte değerlendirilir. Eski bir internet yazısındaki tutarı veya sonraki yılın sınırını kullanmak görev hatasına yol açabilir.

Dosya notunda şu dört değeri ayrı yazın:

Sözleşme veya mal/hizmet bedeli,
İleri sürülen ayıp/zarar/alacak toplamı,
Dilekçede şimdilik talep edilen tutar,
Başvuru tarihindeki hakem heyeti sınırı.

Kısmi dava ile belirsiz alacak davası aynı mı?

Hayır. Kısmi davada bölünebilir talebin yalnız bir bölümü dava edilir. Belirsiz alacak davasında ise alacağın miktarı veya değeri davanın açıldığı tarihte tam ve kesin belirlenememektedir. Dilekçede “şimdilik” kelimesinin bulunması tek başına hukuki niteliği belirlemez.

Bu ayrım; görev yanında hukuki yarar, talep artırımı, zamanaşımı, harç ve hükmün kapsamı bakımından da önemlidir. Talep sonucu açık yazılmalı, toplam uyuşmazlık değeri biliniyorsa saklanmamalı, bilinmiyorsa neden belirlenemediği açıklanmalıdır.

Mahkeme hangi açıklamaları istemeli?

Kararın dosya pratiğine çevrilebilecek kontrolü şöyledir:

Tüketicinin hangi seçimlik hakkı kullandığı,
Talep edilen kalemlerin tamamı,
Kısmi/belirsiz dava tercihinin hukuki ve maddi nedeni,
Toplam uyuşmazlık değerinin nasıl hesaplandığı,
Eksik harç bulunup bulunmadığı,
İlgili yıldaki hakem heyeti parasal sınırı.

Bu açıklamalar tamamlandıktan sonra tüketici hakem heyeti mi yoksa tüketici mahkemesi mi görevli olduğu değerlendirilir. Karar, sınır altındaki her talebin artık doğrudan mahkemede görüleceği şeklinde yorumlanamaz.

Dilekçe hazırlarken hata kontrolü

Dava tarihi ve o yılın parasal sınırı yazıldı.
Toplam uyuşmazlık değeri ile şimdilik talep edilen tutar ayrıldı.
Talep kısmi ise bölünebilirlik ve kalan hak açıklandı.
Talep belirsiz ise başlangıçta neden belirlenemediği gösterildi.
Seçimlik hak ve her alacak kalemi ayrı kuruldu.
Görev, harç ve zorunlu arabuluculuk kontrol edildi.
Sonuç talebi hesap tablosuyla uyumlu hale getirildi.

Dosyanın talep yapısını kurduktan sonra dava dilekçesinin zorunlu unsurlarını ve gerekiyorsa ıslah/talep değişikliği sınırlarını ayrı kontrol edin.

Sık Sorulan Sorular

Sınırın altında kalan her tüketici uyuşmazlığı hakem heyetine mi gider?

Görev incelemesinde uyuşmazlık değeri ve başvuru tarihindeki parasal sınır esas alınır. Ancak Yargıtay kararı, geçici talep tutarının gerçek uyuşmazlık değeri sanılarak açıklama yapılmadan karar verilmesini eleştirir.

Dilekçeye düşük bir tutar yazarsam mahkeme görevli olur mu?

Hayır. Usul türü ve toplam uyuşmazlık değeri gerçeğe uygun açıklanmalıdır. Düşük bir geçici tutar görev kurallarını aşma yöntemi değildir.

Mahkeme eksik harç için süre vermeli mi?

Talebin ve gerçek değerin açıklanmasından sonra eksik harç ortaya çıkıyorsa ilgili usul hükümleri uygulanır. Somut dosyada mahkemenin ara kararı takip edilmelidir.

Karar hakem heyeti sınırını kaldırdı mı?

Hayır. Yıllık parasal sınırlar devam eder. Karar, sınır uygulanmadan önce talebin doğru nitelendirilmesini ve değerinin açıklattırılmasını ister.

Resmî Kaynaklar

Son kaynak kontrolü: 21 Temmuz 2026. Parasal sınırı ve dava şartlarını başvuru tarihinde resmî kaynaktan yeniden doğrulayın.

Tüketici Hakem Heyeti Sınırında Kısmi ve Belirsiz Alacak Davası

Hızlı Özet (AEO)