Resmî Vasiyetnamede Şekil Eksikliği: HGK 2026 Kararı

Kısa cevap: Okuma yazma bilmeyen kişinin resmî vasiyetnamesinde tanıkların önünde yapılan açıklamayı gösteren kanuni cümle önemlidir. Ancak Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun E.2025/218, K.2026/290 sayılı kararına göre, belgenin tamamı iradenin tanıklar önünde açıklandığını ve usulün fiilen yerine getirildiğini tereddütsüz gösteriyorsa tek bir kalıp ifadenin eksikliği her zaman vasiyetnameyi geçersiz kılmaz.

Karar “resmî vasiyetnamede şekil şartları artık önemsiz” anlamına gelmez. Mirasbırakanın okuryazarlığına göre Türk Medeni Kanunu'ndaki farklı usul kuralları uygulanır; noter senedinin bütünü, tanık beyanları ve işlem akışı birlikte incelenir.

HGK kararında uyuşmazlık neydi?

6 Mayıs 2026 tarihli kararda, okuma yazma bilmeyen mirasbırakanın resmî vasiyetnamesindeki tanık şerhinin kanundaki ifadeyi kelimesi kelimesine içermemesi tartışıldı. Hukuk Genel Kurulu; belgenin tamamından mirasbırakanın vasiyetnameyi tanıklar önünde son arzularına uygun bulduğunu açıkladığının anlaşılmasını yeterli gördü ve salt kalıp cümle eksikliğine dayalı mutlak geçersizlik yaklaşımını benimsemedi.

İnceleme noktası	Sorulacak soru
Mirasbırakanın durumu	Okuyabiliyor/yazabiliyor mu, hangi özel usul uygulanıyor?
Resmî memur	Noter veya yetkili memur işlemi nasıl yürütmüş?
Tanıklar	Kanuni nitelikleri taşıyor mu, işlem boyunca hazır mı?
İrade açıklaması	Son arzunun belgeye uygun olduğu tanıklar önünde açıklanmış mı?
Senedin bütünü	Eksik ifade başka bölümler ve işlem akışıyla tamamlanıyor mu?

Resmî vasiyetnamenin temel adımları

Türk Medeni Kanunu resmî vasiyetnameyi, resmî memur ile iki tanığın katıldığı sıkı bir şekle bağlar. Okuyabilen/yazabilen kişi ile okuyamayan/yazamayan kişi için işlem akışı aynı değildir.

Okuma yazma bilmeyen veya okuyamayan mirasbırakan bakımından belgenin kendisine okunması, iradesine uygun olduğunu beyan etmesi ve tanıkların bu işlemleri doğrulaması özellikle önem taşır. Sonradan çıkabilecek uyuşmazlıkta yalnız imza sayısı değil, bütün işlem kronolojisi araştırılır.

Hangi eksiklikler hâlâ ciddi risk taşır?

HGK kararından hareketle aşağıdaki eksikliklerin önemsiz olduğu sonucu çıkarılamaz:

• Kanunda aranan iki tanığın bulunmaması,
• Tanıkların yasaklılık veya ehliyet sorunu,
• Mirasbırakanın iradesinin resmî memur ve tanıklar önünde açıklanmaması,
• Metnin mirasbırakana okunmaması gereken bir durumda bu işlemin yapılmaması,
• İmza veya tarih düzenindeki esaslı eksiklik,
• İrade sakatlığı, ehliyetsizlik ya da baskı iddiası.

Her şekil itirazında ihlalin hangi kanuni adımı etkilediği ve belgenin bütününden giderilip giderilemediği ayrı gösterilmelidir.

İptal davası dosyası nasıl hazırlanır?

1. Vasiyetname aslı veya onaylı örneğini ve açılma tutanağını alın.
2. Mirasbırakanın işlem tarihindeki sağlık/ehliyet kayıtlarını ayırın.
3. Noter yevmiye kayıtları ile tanık kimlik ve beyanlarını toplayın.
4. Uygulanacak TMK maddesini okuryazarlık durumuna göre belirleyin.
5. Belgedeki her cümleyi kanuni işlem adımıyla eşleştirin.
6. İptal sebebi ile tenkis, mirasçılık ve yorum uyuşmazlıklarını karıştırmayın.

Mirasçılık sıfatının ilk belgelendirilmesi için veraset ilamı rehberini, borca batık tereke riski için reddi miras süre kontrolünü kullanabilirsiniz.

Kararın pratik anlamı

Karar, şekil şartlarının amacını belge metninin bütününden araştıran bir yaklaşım sunuyor. Bu yaklaşım biçim eksikliğini yok saymaz; iradenin güvenilir biçimde açıklanması, okunması ve tanıklarca doğrulanması amacının gerçekleşip gerçekleşmediğine odaklanır.

Noterlik pratiğinde kanuni ifadelerin eksiksiz kullanılması hâlâ en güvenli yoldur. Dava pratiğinde ise tek cümleyi izole etmek yerine senedin tamamı ve işlem akışı incelenmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Tanık şerhindeki her eksik kelime vasiyetnameyi geçersiz kılar mı?

HGK kararına göre otomatik olarak hayır. Eksikliğin kanuni işlemin gerçekten yapılıp yapılmadığına etkisi ve senedin bütünü değerlendirilir.

Okuma yazma bilmeyen kişi resmî vasiyetname yapabilir mi?

Evet. Ancak Türk Medeni Kanunu bu durum için belgenin okunması ve tanıkların katılımı gibi özel şekil adımları öngörür.

Noter vasiyetnamesi hiç iptal edilemez mi?

Edilebilir. Ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka/ahlaka aykırılık ve şekil eksikliği gibi iptal sebepleri somut olaya göre ileri sürülebilir.

Karar el yazılı vasiyetname için de geçerli mi?

Karar resmî vasiyetnamenin özel işlem biçimine ilişkindir. El yazılı vasiyetnamenin kendi tarih, yazı ve imza koşulları ayrıca incelenir.

Resmî Kaynaklar

• Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E.2025/218, K.2026/290 kararı
• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu

Son kaynak kontrolü: 21 Temmuz 2026. Vasiyetnamenin geçerliliği işlem tarihindeki belge, ehliyet ve tanık koşullarıyla birlikte değerlendirilmelidir.